ڕەجا حەمید ڕەشید

 

عێراق-گەشتەکەی مەلاک تائی لە قۆناغی ناوەندییەوە دەستی پێکرد، لەوێ بەشداری لە چالاکییە وەرزشییە جیاوازەکانی خوێندنگەدا کرد، بەڵام خولیای وەرزشی پێشتر لە پاسکیلسوارییەوە دەستی پێکرد، هەرچەندە پاسکیلسواری بۆ منداڵانی کچان لە ژینگەی خێڵەکی لەشاری عەمارە بە شتێکی نائاسایی دادەنرا، بەڵام ئەمە نەبووە هۆی ئەوەی کە بەدواداچوون بۆ خولیای خۆی نەبکات و بەشداری لە چالاکییە وەرزشییە جیاوازەکاندا بکات.

 

ئاڵەنگاری نەریتەکان

مەلاک تائی وتی: زۆرم حەزلە پاسکیل سواری بوو، شەوانە بە پاسکیلەکەم دەچوومە دەرەوە بۆ گەڕان و سەرپێچیکردن لە با، ڕەتمکردەوە بەهۆی داب و نەریتە کۆمەڵایەتییەکان ڕێگەی لە خواستەکانم بوەستێنێت،هەروەها دواتر ڕووی لە تۆپی باسکە کردووە، ئەنجامە سەرنجڕاکێشەکانی لە پاڵەوانێتییەکانی قوتابخانەکاندا بەدەستهێناوە، پێش ئەوەی لە تەمەنی ١٦ ساڵیدا هاوسەرگیری لەگەڵ یاریزانێکی پیشەگەری باسکە بکات، ئەم هاوسەرگیرییە پەیوەندییەکەی بە وەرزشەوە بەهێزتر کرد و وای لێکرد بۆ چەندین ساڵ بەردەوام بێت لە یاریکردن.

 

دواتر لە شاری عەمارە هۆڵێکی وەرزشی ژنانی کردەوە، کە ئەمەش سەرەتای لاپەڕەیەکی نوێی ژیانی وەرزشی بوو، لەوێدا بە کابادی ناسێندرا، کە وەرزشێکی بەناوبانگە و سەرچاوەی لە وڵاتانی باشووری ئاسیا و بەتایبەتی هیندستانەوەیە، لەو کاتەوە پەرەی سەندووە و بووەتە وەرزشێکی کێبڕکێی ناسراوی نێودەوڵەتی.

 

دەستکەوتە عەرەبییەکان

مەلاک تائی ئاماژەی بەوەدا، کە گروپی کابادی ژنانی “میسان”ی دامەزراندووە کە حەوت یاریزانی لەخۆگرتبوو و مەشقەکانیشی گرتە ئەستۆ، هەروەها وەک ڕاهێنەرێک بۆ هەڵبژاردەی نیشتمانی ژنان لەسەر ئاستی ناوخۆیی و نیشتمانی کاری کردووە، سەرکردایەتی گروپەکەی کردووە بۆ بەشداریکردن لە پاڵەوانێتییەکانی ناوەوە و دەرەوەی عێراق، لەوانەش لوبنان و ئێران، بەدەستهێنانی پلەی پێشکەوتوو، لەوانە پلەی سێیەمی ناوخۆیی لەگەڵ گروپی “میسان”، پلەی سێیەم لە پاڵەوانێتییەک کە لە ئێران بەڕێوەچوو، پلەی دووەمیش لە پاڵەوانێتییەک کە لە لوبنان بەڕێوەچوو.

 

بەڵام ڕێگاکە ئاسان نەبوو، ڕووبەڕووی کێشەی بەرچاو بووەوە لە ڕازیکردنی خێزانەکان بۆ ئەوەی ڕێگە بە کچەکانیان بدەن بەشداری وەرزش بکەن، وتی: بە شێوەیەکی تایبەتی سەردانی خێزانەکانم دەکرد و خۆم بە خێزانەکە دەناساند بۆ ئەوەی دڵنیایان بکەمەوە لە کچەکانیان، لەکاتی گەشتکردنم بۆ دەرەوەی پارێزگاکە، بەڵێننامەی نووسراوم واژۆ دەکرد و بەرپرسیارێتی تەواوی وەرزشوانەکانم لە ئەستۆ دەگرت.

 

سەرچاوەی سنووردار و پشتگیری کەم

مەلاک تائی ڕوونی کردەوە، کە ڕووبەڕووی کەمی پاڵپشتی دارایی و ڕەوشتی بووەتەوە لەلایەن فیدراسیۆنە وەرزشییەکانەوە، ئەمەش وایکردووە بۆ ماوەیەک لە ڕکابەرییە فەرمییەکان بکشێتەوە، بە شێوەیەکی تایبەتی تێچووی زۆرێک لە بەشدارییە نێودەوڵەتییەکانی دابین کردووە و تەنانەت ناچار بووە زیانبەرکەوتووی کەسی بدات بۆ دەستەبەرکردنی پێداویستییەکانی گروپەکە.

 

ئاماژەی بەوەشکردووە، لەماوەی بەڕێوەبردنی هۆڵی وەرزشی ژنان، دەستمکرد بە ڕێکخستنی پێشبڕکێی ناوخۆیی لە بواری هێز و بەرزکردنەوەی قورسایی بە خەڵاتی ئامڕازی، سەرنجمدا، لە پەرەسەندنی ئارەزووی ژنان بۆ ئەم جۆرە پێشبڕکێی، خاڵی وەرچەرخان کاتێک بوو کە بانگهێشتنامەیەکم پێگەیشت بۆ بەشداریکردن لە پاڵەوانێتییەکی بەهێزی ژنان لە لوبنان، کە تێیدا پلەی یەکەمم بەدەستهێنا لە یەکەم بەشداریکردنمدا، کە بە دوای ئەمەشدا دەستکەوتە عەرەبی و نێودەوڵەتییەکان هات.

 

دواتر پەیوەندی بە فیدراسیۆنی عەرەبی بۆ یارییە فۆلکلۆر و نەریتیەکانەوە کردووە، کە نوێنەرایەتی عێراق دەکات و بەشداری کردووە لە خستنەڕووی چەندین یاری فۆلکلۆری عێراقی لە چالاکییەکانیدا، هەروەها بەشداری لە پەرەپێدانی بەرنامە و لیژنەی تایبەت بە وەرزشی کولتووری و نەریتی ژنان لە سەرانسەری جیهانی عەرەبیدا کردووە.

 

دەستکەوتەکانی تەنها لە لوبناندا سنووردار نەبوون، لە پاڵەوانێتییەکانی تونس و ئێران و عێراق بە یەکەوە نازناوی بەدەستهێنا و بۆ ماوەی چوار ساڵ لەسەریەک نازناوی "بەهێزترین ژنی عەرەب"ی پاراست، لە خولی یازدەهەمی پاڵەوانێتی "بەهێزترین ژنی عەرەب"، کە لە شاری عەمارە میوانداری کرابوو، جارێکی دیکە نازناوەکەی وەرگرت و کە بە نوێنەرانی حەوت وڵاتی عەرەبی بەشدارییان کرد.

 

ئاواتەکانی داهاتوو

مەلاک تائی باسی ئەزموونەکەی دەکات و وتی: ئێمە ڕووبەڕووی کەمی هەندێک ئامێر بووینەوە بۆ یارییە نەریتییەکان کە لە وڵاتانی دیکەی عەرەبی ئەنجام دەدرێن، بۆیە لەسەر حیسابی خۆمان لە ناوخۆدا بەرهەممان هێنا، هەروەها خێزانەکەی بە درێژایی گەشتەکەی گەورەترین پاڵپشتی بووە، بە لەبەرچاوگرتنی پشتیوانی فەرمی، لەگەڵیشیدا، خۆشەویستییەکەی بۆ وەرزش وایکردووە هاوسەنگی لە نێوان ڕۆڵە جیاوازەکانیدا هەبێت وەک وەرزشوان و ڕاهێنەر و خاوەنکارێکی وەرزشی و دایک.

 

ئەمڕۆ خۆی بۆ ئاڵەنگاریەکی نوێ ئامادە دەکات بە بەشداریکردن لە پاڵەوانێتیەکی داهاتوو لە مالیزیا، ئامانجی زیادکردنی نازناوێکی دیکەیە بۆ تۆماری سەرنجڕاکێشی دەستکەوتەکانی.

 

مەلاک تائی لە کۆتایی قسەکانیدا وتی: ژنانی عێراق بەهێزن و توانای بەدەستهێنانی بڕێکی زۆریان هەیە سەرەڕای داب و نەریت و ئاڵەنگاریەکان، ئەوەی تا ئێستا بەدەستم هێناوە کۆتایی ڕێگاکە نییە، هێشتا زۆر ئاوات و ئامانجم هەیە کە هەوڵ دەدەم پێی بگەم.