قامیشلۆ

 

یەکەمین ژنە سەرنووسەری کورد لە تورکیا، غوربەتلی ئەرسۆز، کە لە ساڵی ١٩٩٣ دەستی بە کاری ڕۆژنامەوانی کردووە، لە ٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٧ کۆچی دوایی کرد، ئەم ڕۆژە بە "ڕۆژی ڕۆژنامەگەریی ژنانی کورد" ناسێندرا، ئەم ڕۆژە ٢٩ ساڵە بە چالاکی و لێدوانی جیاواز یاد دەکرێتەوە.

 

لە ڕۆژئاوای کوردستان ئەو ژنە ڕۆژنامەنووسانەی کە ڕۆڵێکی گرنگیان لە دۆزی ڕاستی و بەڵگەکردنت مێژوودا هەبووە و تا ئەمڕۆش خەبات دەکەن، بەڵێنەکانیان بۆ شوێنکەوتنی ڕاستی نوێ دەکەنەوە.

 

سەندیکای ڕۆژنامەگەریی ژنان لە باڵەخانەکەی لە شاری قامیشلۆ پانێڵێکی سازکرد، بە بەشداری دەیان ژنە ڕۆژنامەنووس لە دامودەزگا و ڕێکخراوەکانی ڕاگەیاندنی خۆبەڕێوەبەری و گشتی.

 

دوای خولەکێک بێدەنگی، ڕۆژنامەنووس گوڵستان خالید و یارا میحەمەد، ئەندامی ئەنجومەنی یەرەژە سەرپەرشتی پانێڵەکەیان کرد.

 

”غوربەتلی ئەرسۆز نموونەیەکی ڕۆژنامەگەریی ژنانی لە بواری ڕۆژنامەگەریدا دروستکرد”

گوڵستان خالید ڕوونیکردەوە، کە ڕۆژی ڕۆژنامەگەریی ژنانی کورد تەنها ڕۆژی یادکردنەوە نییە و وتی: ڕۆژێکە بۆ هەڵسەنگاندنی ئەو میراسەی ئەمڕۆ لەسەری دەڕۆین، ڕەنگدانەوەی و ئەزموونەکانمان بەدرێژایی ساڵان، چونکە غوربەتلی ئەرسۆز نموونەیەکی ڕۆژنامەگەریی ژنانیشی لە بواری ڕۆژنامەگەریدا خستەڕوو و گرنگە بە پێی ئەو نموونەیە خۆمان نوێ بکەینەوە، پیشەییبوون ناتوانێت گەشە بکات تەنها بە گەیاندنی هەواڵ و بەدواداچوون بۆ ڕووداوەکان بە خێرایی چونکە پاشخانی ڕووداوەکە بە باشی تێنەگەیشتوون، لە ڕۆژنامەگەریی ئەمڕۆدا، بەبێ ئایدۆلۆژیا، نموونە و پێوانەیەک نییە، بۆیە گرنگترین شت بۆیان کە ئایدۆلۆژیا و دیسیپلینیان هەبێت ژنە و لەوەش گرنگتر کاتێک ژن ڕۆژنامەنووس بێت.

 

”ڕۆژنامەگەری شۆڕشگێڕانەیە”

گوڵستان خالید ڕۆژنامەگەریی بە شۆڕشگێڕانە پێناسە کرد و وتی: چونکە ڕەفتاری ڕۆژنامەنووس ڕەفتاری شۆڕشگێڕانە، هەردووکیان بە دوای ڕاستییەکاندان، هەمیشە لە خەباتی ستەملێکراو و بێدەنگدان، ڕۆژنامەنووسانیش دەبنە دەنگی بێدەنگ و چەوساوەکان، لەگەڵ دەنگی ئەو کەسانەی کە نابینرێن و ناناسرێنەوە، بەڵام دەوڵەتانی ئەمڕۆ ڕۆژنامەگەرییان خستۆتە ژێر کۆنتڕۆڵ و کاریگەرییان، بۆیە ئێستا ڕۆژنامەنووسان بە زمانی دەوڵەت قسە دەکەن و دژایەتی ئەو سیستەمە ناکەن.

 

گرنگی ئیرادەی بەکۆمەڵ و ڕوانگەی بونیادنانی کۆمەڵگە و تێگەیشتنی

گوڵستان خالید باسی لەوەشکرد، ئەگەر ژنە ڕۆژنامەنووسان بە تایبەتی خۆیان نوێ نەکەنەوە و پەرەی پێنەدەن، چینایەتی پەرەدەستێنێت و بەردەوام دەبێت و وتی: دەبێت سایتەکانی دیجیتاڵ میدیا بە باشی بەکاربهێنین، ڕوانگەی بونیادنانی کۆمەڵگە و تێگەیشتن لێی بخەینە پێشەوە، بۆیە پێویستە ئیرادەی پێکەوەی دامودەزگاکانی ڕاگەیاندن و بەشی ژنان و گشتییان هەمیشە بوونی هەبێت و خزمەتی کۆمەڵگە بکات و بەو ئامانجەوە ئاگاداری بکاتەوە.

چونکە کۆمەڵگەکەمان پێویستی بە باوەڕ و هیوا هەیە، کۆمەڵگەکەمان ڕووبەڕووی چەندین هێرشی توند و دڕندانە دەبێتەوە کە دەبێتە هۆی لەناوچوونی هیوا و باوەڕەکەی.

 

”ژنانی ڕۆژنامەنووس کێشەکانی کۆمەڵگەیان بینی و بوونە چارەسەر برینەکانیان”

یارا میحەمەد باسی ڕۆژنامەگەریی ژنانی لە ڕۆژئاوای کوردستان کرد و ئەو ڕۆژنامەنووسە ژنانەی بیرهێنایەوە کە لە پێناو بەڵگەنامەکردنی مێژوودا گیانیان بەخت کرد، لەوانە دڵشان ئیبش، جیهان بیلگین، دیلۆڤان گەڤەر، دەنیز فیرات و چەندین ڕۆژنامەنووسی دیکە، و وتی: ڕۆژنامەنووسانی ژن دەیانتوانی سەرنج بۆ گرنگترین بابەتەکان ڕابکێشن و چارەسەری ئازارەکانی کۆمەڵگە بە ڕەنگ و ناسنامە و بیرکردنەوە و ڕوانگەی خۆیان بکەن، ئەگەر ڕۆژنامەگەری کوردی نەبوایە کەس هیچی بۆ کۆمەڵگەکەمان نەدەکرد، بۆیە کوردایەتیمان لە مەترسیدایە، دەبێت بزانین چۆن دەیپارێزین، چۆن لە دەستوور و یاسادا مسۆگەری مافەکانمان  بکەین.

 

یارا میحەمەد سەرنجی بۆ ئەو سەختییانە ڕاکێشا کە ڕووبەڕووی ژنە ڕۆژنامەنووسان دەبێتەوە و ڕایگەیاند، کە تا ئێستا ڕۆژنامەنووسان ڕووبەڕووی ئاستەنگ و پشتگوێخستن بوونەتەوە، بەڵام ژنانی ڕۆژنامەنووس بە بەردەوامی بەرەنگاری ئەو بیرۆکەیە دەبنەوە کە ئەمە کاری ئێوە نییە و ناتوانن ئەو کارە بکەن، هاوکات سەرنجی بۆ ڕۆڵی ڕۆژنامەنووسانی ژن لە چاکسازی دەستوری و یاسایی بۆ مافەکانی ژنان لە ڕۆژئاوای کوردستان ڕاکێشا و جەختی لە گرنگی بەرزکردنەوەی دەنگی ژنان کردەوە.

 

پانێڵەکە بە پرسیار و وەڵام کۆتایی هات.