BÊRÎTAN HEYAM

Di dîroka Şengalê de her dem rûpelên berxwedanê û êşên giran bi hev re hatine nivîsandin. Ev axa pîroz ku bi sedan salan e malovaniya çand, bawerî û dîrokeke kevnar dike, di dema fermanên dawî de bi zehmetiyên herî mezin re rû bi rû ma. Lê belê gelê Êzidî her dem bi îradeya xwe ya pola li ber xwe da û hewl da hebûna xwe biparêze. Îro her ku dem derbas dibe, pêdiviya Şengalê bi qonaxeke nû ya ewlehî, siyasî û fermî zêdetir dibe. Bûyera girîng a 26'ê Cotmehê ku tê de entegrasyona hêzên parastinê (YBŞ û YJŞ) di nava pergala fermî ya Iraqê de pêk hat, di vî warî de deriyê serdemeke nû vekir. Ev pêngav ne tenê guherîneke leşkerî ye, di heman demê de ji bo çarenûsa Şengalê û misogerkirina mafên rewa yên gelê herêmê qonaxeke dîrokî ye.

Ji Parastina cewherî ber bi sîwana fermî ve: Pêngava 26'ê Cotmehê

Piştî êrîşên mezin û fermanên ku li ser gelê Êzidî hatibûn rakirin, pêwîstiyeke lezgîn bi avakirina hêzên parastinê derketibû holê. Di wê demê de, parastina cewherî bûbû mertala herî mezin a ku rê li ber qirkirineke mezintir girt. Lê belê di pêvajoya îroyîn de, hewldana ji bo bicihbûna di nava sîwana dewleta navendî de, nîşan dide ku Şengal dixwaze statuya xwe ya ewlehî bi awayekî fermî garantî bike û aloziyên demdirêj bi dawî bike. Enteqrasyona 26'ê Cotmehê di vî warî de nîşaneya nêzîkbûnek nû ye ku tê de aliyên pêwendîdar hewl didin pirsgirêkan bi riyên diyalog û lihevkirinê çareser bikin. Ev yek nîşan dide ku hêzên herêmî ji bo parastina aştiyê gavên berpirsiyar avêtine û dixwazin ewlehiya bajêr di bin ewlehiya fermî ya dewletê de lê bi parastina nirxên xwe re berdewam bikin.

Ewlehî bê dadmendî û mafên bingehîn nabe

Her çendî ev pêngava leşkerî ji bo kontrolkirina herêmê, kêmkirina rageşiyê û dabînkirina aramiyê girîng be jî şêniyên Şengalê û nûnerên civakê her dem tînin ziman ku ewlehî tenê bi çek û bendên leşkerî nayê pîvan. Ji bo ku ev pêvajo bi ser bikeve û bibe bersiveke rast ji bendewariyên gel re divê gavên bingehîn ên jêrîn bên avêtin:

Windahî û dadmendî: Dîtina kesên ku di dema fermanan de hatine revandin û windakirin û darizandina sûcdarên van komkujiyan.

Binesazî û jiyana rojane: Nûjenkirina avahiyên wêranbûyî, avakirina dibistanan û dabînkirina av û elektrîkê ji bo hemû gund û taxên Şengalê.

Vegera koçberan: Misogerkirina vegera bi rûmet û ewle ya bi hezaran koçberên ku hê jî di kampên Herêma Federal a Kurdistanê de di şert û mercên giran de dijîn.

Pêşeroja Şengalê: Parastina çand bawerî û îradeya gel

Şengal îro li ber deriyê qonaxeke nû ye. Çarenûsa vê axa pîroz bi parastina çand, bawerî û zimanê dayîkê ve girêdayî ye. Entegrasyona ku di 26'ê Cotmehê de pêk hat divê ne wekî tunekirina îradeya herêmî, berevajî wê, weke derfetek ku tê de mafên siyasî, çandî û civakî yên gelê Êzidî di çarçoveyeke fermî de tên parastin û misogerkirin were dîtin. Heke Bexda û rêveberiya navendî sozên xwe bi cih bînin û rêzê li îradeya gelê Şengalê bigrin, ev pêngav dikare bibe destpêka serdemeke aram, geş û azad ji bo tevahiya Êzidiyan. Şengal bi dîroka xwe ya berxwedanê de hêjayî jiyana bi rûmet e û her gaveke ku ji bo aştiyê tê avêtin divê bibe pira ber bi pêşerojeke bi ewle ve.