lîsta rojê

10:35

Cemîle Buhayrad yek ji sembolên têkoşîna serxwebûna Cezayîrê ye. Bi berxwedan, bêdengiya li hemberî îşkenceyan û bi piştgiriya navneteweyî ya li dijî biryara darvekirinan bû fîgureke berxwedana jinan.

08:15

Derhêner Haifaa al-Mansour, di fîlmê ‘Wadjda’ de bi çîrokeke sade lê xwedî rexneyeke kûr, sînorkirinên li ser jiyana jinan a li Erebistana Siûdî vedikole û ji perspektîfeke gerdûnî banga nirxandina azadiyê dike.

09:00

Fîlmê “Jin” ku bedenê ne tenê mîna hebûnek fîzîkî, her wiha mîna hilgirê bîranîn û dîroka kolektîf jî dibîne, bi perspektîfeke herikbar û pir-qatî nûbûnekê tîne sînemaya Kurdî.

08:30

Fîlma “Fatîma El-Bunn”, rola jinên gundewar ên di parastina jîngehê de derdixe pêş û balê dikişîne ser girîngiya piştgiriya qehweya Yemenê. Fîlm, li Festîvala Sînemaya Kesk a Îskenderiyeyê di kategoriya teqdîra taybetî de hate hilbijartin.

08:47

23 salî bû û ji bo perwerdeya antropolojiyê hatibû Tirkiyeyê, heyranî vê derê mabû. Carina Cuannaya Hollandî, di 2’yê Tîrmeha 1993’yan de li Otêla Madimakê hat qetilkirin.

09:40

Firaqşo (Makîneya Firaqşûştinê) ku mînakên wê yên yekem di salên 1850’an de hatin pêşxistin, bi biryardariya Josephine Cochrane veguherî û bû yek ji teknolojiyên herî girîng û domdar ên mitbexên nûjen.

08:00

Ji parastina leşkerî heta perestgehên pirxwedayî… Bajarê kevnar ê Hatrayê nîşan dide ku di her aliyê jiyanê û baweriyên Mezopotamyayê de, jin ne tenê fîgureke pîroz in, jiyan û civakê bi xwe ava dikin. Ango ew civak bi xwe ne.

09:15

Berhema giranbiha ya nîv sedsalê ya Bahram Beyzaî "Biyanî û Mij", ne tenê çîrokeke mîstîk, lê di heman de meşeke berxwedanê ya jineke ku li dijî pergala mêrsalar mafê xwe yê hilbijartinê diparêze nîşan dide.

11:02

Derhênera Yemenî Sara Îshaq di fîlmê xwe ya bi navê ‘Îstasyon’ de di cihek teng û tijî tirs û tenêtiyê de çîrokek mirovî vedibêje. Di vir de îstasyona benzînê, jinekê di cîhanek ku ji ber şer û tundiyê hatiye hilweşandin de, dibe sembola ewlehî û stargeh.

09:38

Begînên ku di sedsala 13’an de herî zêde li Belçîka û Hollandayê, ango li Ewropaya Rojava derketin holê. Ev komên jinan ên ku di nava piştgiriya hevdu de dijiyan, bi lêgerîna xwe ya serxwebûnê bûn yek ji mînakên herî balkêş ên dîroka jinê.

10:20

Petra Herrera, ji bo ku di eniyên pêş ên Şoreşa Meksîkayê de şer bike, bi salan nasnameya xwe ya jinbûnê veşart. Piştî ku serkeftinên wê ji ber zayendiya wê hatin redkirin, wê artêşeke taybet a jinan ava kir û navê xwe di dîrokê de bi tîpên zêrîn nivîsî.

08:00

Asenat Barzanî di navbera salên 1590–1670’an li Musilê dayîk bûye. Zanayek olî, perwerdekar û nivîskareke cihû ye. Li herêma Mûsilê jiyaye. Çavkaniyên dîrokî destnîşan dikin ku ew wekî "yek ji yekem rabînên jin ên naskirî di dîrokê de" tê hesibandin.

10:11

Romana herî dawî ya nivîskar û rojnamevana navdar a Tacîk Sajeda Mîrza, "Pistepista di Guhê Bayê de", bi awayekî bihêz jiyan, berxwedan û hevgirtina jinan di civakek baviksalar a kevneşopiya Tacîkîstanê de nîşan dide.

10:56

Li Mexrîbê, ji ber arşîvên sînorkirî yên li ser "Salên Guleyan", vegotinên jinan di navbera bîra devkî û tomarên nivîskî de asê mane, di heman demê de jiyana Fadma Harfu wekî mînakek derdikeve pêş ku vegotinên malbatî bi bîra dîrokî re dike yek.

10:00

“Moolaadé”, ne tenê fîlmekî wiha ye ku encamên sinetkirina jinan vedibêje; di heman demê de wekî berhemeke ku hêza piştevanî, wêrekî û têkoşîna kolektîf nîşan dide, derdikeve pêş.

09:26

Di Bacıyan-i Rum ku di sedsala 13’an de li Anadoluyê derketiye holê de jin, beşdarên çalak ên jiyana civakî bûn, çalakiyên xwe yên rêxistinkirî di gelek waran de, ji hilberîn û perwerdê bigire heya hevgirtin û parastinê, nîşan didan.

08:00

Bajarê Kevnar ê Afrodisias ku li taxa Geyre ya navçeya Karacasu ya parêzgeha Aydinê, li Herêma Egeyê ya Tirkiyeyê ye, yek ji girîngtirîn cihên mîrateya arkeolojîk û çandî ya kevnar e. Bajar navê xwe ji Afrodît, xwedawenda evîn û bedewiyê digre.

10:52

Fîlma Qezaya Nexuyayî (Yek Tasadof-e Sadeh) ku derhêneriya wê Cefer Panahî kiriye, fîlmeke mirovî û hizirker e li ser bandorên mayînde yên tundî û zilma li ser jiyana mirovan e. Temaşevanan vedixwîne fikirîna li ser lêgerîna rastî, edalet û hesabpirsînê.

08:34

Persepolîs ji fîlmek anîmasyonê zêdetir; şahidiya hunerî û siyasî ji bo demek krîtîk di dîroka Îranê de pêşkêş dike. Çîrok, bi çavên zarokek ku di cîhana bi lez diguhere de mezin dibe, tê vegotin û diyar dike ku azadî bi rastgotinê dest pê dike.

09:11

Chrîstîne de Pîzan ku di sala 1364’an de li Venedîkê jidayîk bû, mîna yekem nivîskara jin a profesyonel tê hesibandin ku hem piştgirî da malbata xwe û hem jî bi qelema xwe ya bihêz ji bo perwerdehiya jinan û rolên civakî parêzvanî kir.