SARA EGÎD

Qamişlo – İnsani bir girişim çerçevesinde, dayanışma ruhu ve saha çalışmasını yansıtan gezici kliniklerden oluşan bir sağlık ekibi, bölge halkına tıbbi hizmet sunma çalışmalarını sürdürüyor. Savaşın içinden barış çağrısına bir yanıt olarak hareket eden ekip, çatışmaların ağırlaştırdığı yaraları tedavi ederek halkın acılarına merhem olmaya çalıştı. Üç ay boyunca yoğun emek ve insani destekle yürütülen çalışmaların ardından, ekip bugün bir köyden diğerine geçerek bölge halkının temel sağlık ihtiyaçlarını karşılamaya devam ediyor.

Heyva Sor a Kurd ile ortak çalışma

Suriye’deki savaşta büyük zarar gören mülteci ve sivillere tıbbi yardım ulaştırmayı amaçlayan bu insani çalışma, aynı zamanda zorlu bir yolculuğun devamı niteliğini taşıyor. Güvenlik ve istikrarsızlık nedeniyle Kuzey Doğu Suriye’nin Cizîr bölgesine göç eden birçok kişi, kendileri ve çocukları için güvenli bir yaşam arayışında bulunuyor. Gezici Klinikler ekibi, acil insani durumların iletilmesi ve müdahale edilmesi konusunda geniş bir deneyim kazandı. Heyva Sor a Kurd’un (Kürt Kızılayı) iş birliğiyle başlatılan bu çalışma, bugün kırsal bölgelerdeki topluluklara hizmet sunmaya devam ediyor. Sağlık ekibinin amacı, mevcut sağlık hizmetlerindeki boşlukları doldurmak ve hizmete erişimi kısıtlı bölgelerde tedavi imkanlarını artırmak.

‘Halk neredeyse biz de oradayız’

Kuzey ve Doğu Suriye’nin Qamişlo’ya kentine bağlı Tirbespiyê ilçesinden olan ve Rojava Üniversitesi Tıp Fakültesi mezunu Dr. Perwîn Omar, şu anda İç Hastalıkları ve Göğüs Hastalıkları alanında uzmanlık eğitimi almakta. Dr. Perwîn Omar, ajansımıza Gezici Klinikler İnisiyatifi’nin çalışmalarını anlattı.

Yaklaşık 3 ay önce Heyva Sor a Kurd ile iş birliği içinde Gezici Klinikler İnisiyatifi’nin çalışmalarını başlattıklarını kaydeden Perwîn Omar, “Savaş, çatışma ve istikrarsızlık nedeniyle üç ay önce Heyva Sor a Kurd’un desteğiyle Gezici Klinikler İnisiyatifi’ni hayata geçirdik. Başlangıçta, savaşın yarattığı zorlu koşullar nedeniyle evlerini terk ederek Cizîr bölgesine göç eden mültecilere yardımcı oluyorduk. Onlar nerede ise biz de orada bulunuyorduk” dedi.

Kırsalda sağlık hizmetine erişim sorunu

Mültecilere verilen desteğin ardından son bir ayda Gezici Kliniklerle kırsal bölgelere yöneldiklerini kaydeden Perwîn Omar, “Bir köyden diğerine gidiyoruz. Savaş yalnızca göçü beraberinde getirmiyor, aynı zamanda ekonomik ve insani krizleri de derinleştiriyor. Halkın ekonomik durumunun zayıf olduğunu gördük. Köylerde sağlık merkezi ya da doktor bulunmadığı için, üç ayın ardından yönümüzü köylere çevirerek sağlık ve tıbbi bakım ihtiyacı olan insanlara ulaşmaya ve durumlarını takip etmeye başladık. Günlük olarak bir ya da iki köye gidiyoruz. Mümkün olduğunca her açıdan destek sunmaya çalışıyoruz. Hastalıklar ve ilaçlar konusunda ya da hastaların farklı bir bakıma ihtiyaç duyması halinde Heyva Sor a Kurd destek sağlıyor ve durumu yakından takip ediyor” ifadelerinde bulundu.

Kadın sağlıkçılar sahada

Perwîn Omar, Gezici Klinikler ekibinin büyük oranda kadınlardan oluştuğunu belirterek, bunun toplum üzerindeki etkisini şöyle anlattı:

“Ekibimizin büyük kısmı kadınlardan oluşuyor ve bu durum, halkın kliniklere daha fazla başvurmasını ve sağlık hizmetlerinden yararlanmasını sağlıyor. Bunun toplumsal bir etkisi de var. Klinik çalışanı güçlü olduğunda, hizmetten yararlanan kişi sayısı da artıyor. Çünkü bazı insanlar hastalıklarını dile getirmekte çekingen davranabiliyor. Bu nedenle ekibimiz ağırlıklı olarak kadınlardan oluşuyor. Tüm zorlu koşullara ve güvensizlik ortamına rağmen çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Baskıların, saldırıların ve zorlu savaş koşullarının varlığına rağmen bu projeyi yürütmek, devam ettirmek ve başarıya ulaştırmak için her zaman çaba gösteriyoruz. Mücadelemiz de devam edecek. Ne zaman bir hastanın tedaviye ya da bir doktora ihtiyacı olursa, biz hastalara ulaşacak ve ihtiyaçlarını karşılayacağız. İnisiyatifin çalışmaları için şu anda bir zaman çizelgesi hazırlamadık. Bizim için önemli olan ne kadar fayda sağladığımız ve halkın bizden ne kadar yararlandığıdır.”

 

Gezici hizmet yeterli olmayınca sevk sistemi devrede

 

Gezici kliniklerin sunduğu hizmetlerin her zaman yeterli olmayabildiğini ve sağlık desteğinin yalnızca sahadaki çalışmalarla sınırlı olmadığını kaydeden Perwîn Omar, “Sağlık hizmeti sadece gezici kliniklerle sınırlı değil. Bazı hastalıklar için hastaneye ihtiyaç duyulduğunda, hastalar Heyva Sor a Kurd merkezine yönlendirilebilir ve orada tedavi edilebilirler. Biz elimizden geldiğince hastaları kabul ediyoruz. Ancak bazı durumlarda hastaların hastaneye sevk edilmesi gerekiyor. Bu gibi durumlarda Heyva Sor a Kurd merkezine gidebiliyorlar. Orada birçok bölüm bulunuyor. Talasemi, verem, fizik tedavi ve farklı branşlar gibi alanlarda da destek veriliyor” bilgilerini paylaştı.

En çok çocuklar ve kronik hastalar başvuruyor

Perwîn Omar, saha çalışmalarında en sık karşılaştıkları hastalık türlerine dikkat çekerek, “En çok çocuk hastalar bize geliyor. Bunun yanında en sık karşılaştığımız hastalıklar iç hastalıklarıyla ilgili olanlar. Ayrıca bulaşıcı hastalıklar, bazı ağır ve kronik hastalıklar da mevcut; biz bunları da karşılıyoruz. Tansiyon ve şeker hastalıkları gibi rahatsızlıklar da bunlara dahil. Elimizden geldiğince bu hastaları tedavi ediyor ve durumlarını yakından takip ediyoruz. Sadece bir kez ziyaret etmiyoruz, belirli bir süre sonra tekrar geri dönüp hastaları yeniden muayene ediyoruz. Kırsal bölgelerde yaşayan halkın sağlık ihtiyaçlarını karşılamak için çalışmaya devam edeceğiz. İnsanların daha sağlıklı ve iyi bir yaşam sürmesini hedefliyoruz” diyerek sözlerini tamamladı.

Sağlık hizmetinin ötesinde bilinçlendirme çalışmaları

Heyva Sor a Kurd’un veri bölümünde görev yapan Mona Eswed ise, aynı çerçevede yaptığı açıklamada Dr. Perwîn Omar’ın değerlendirmelerine ek olarak şunları söyledi:

“Günümüzde köylerde sağlık merkezlerinin bulunmaması ve kırsal nüfusun oldukça fazla olması nedeniyle, herkesin sağlık hizmetlerinden yararlanmasını sağlamaya çalışıyoruz. Sağlık bakım merkezlerinin eksikliği, özellikle ağır hastalıklar için dışarıdan destek ihtiyacını artırıyor. Mülteci kamplarına yönelik saha çalışmalarımız sırasında en çok şikayet edilen durumlar ateşli hastalıklar, enfeksiyonlar ve göğüs hastalıkları oldu. Günümüzde köylerin durumu farklı. Sahada halkın arasında dolaştığımızda, özel gereksinimli bireyler ve beyin atrofisi gibi farklı hastalıklarla da karşılaşıyoruz. Heyva Sor a Kurd bir insani yardım kuruluşudur. Biz sadece tedaviyle ilgilenmiyoruz. Aynı zamanda seminerler ve broşürler aracılığıyla halkın bilinç düzeyini de artırıyoruz. Heyva Sor a Kurd’un sunduğu hizmetleri de halka tanıtıyoruz.”