Haber Merkezi – Tahran’da yaşayan Mehri Kerimipour Andelibi, 27 Mart tarihinde askeri güçler tarafından evine düzenlenen baskınla gözaltına alındı ve Karçak Kadınlar Cezaevi’ne sevk edildi. Gözaltı işlemi herhangi bir resmi gerekçe sunulmadan gerçekleştirildi ve Mehri Kerimipour Andelibi’nin hukuki durumu hâlâ belirsizliğini koruyor.

Bu gözaltı, ülkede devam eden askeri çatışmalar ile savaşın yarattığı ekonomik ve toplumsal baskıların sürdüğü bir dönemde gerçekleşti. İnsan hakları kuruluşları, bu süreçte askeri ve yargı kurumlarının toplum üzerindeki baskıyı azaltmak yerine artırdığını, geniş çaplı gözaltılar ve muhaliflere yönelik müdahalelerle baskı alanını genişlettiğini belirtiyor.

10’dan fazla kişi idam edildi

Öte yandan, yargı erkinin başındaki ismin protestocuların “hızlı yargılanması” gerektiğine dair son açıklamaları, adil yargılanma hakkına yönelik ihlal endişelerini artırdı. İnsan hakları kaynaklarına göre, geçtiğimiz hafta “Jin, Jiyan, Azadî” hareketi ve Aralık 2025 ve Ocak ayındaki protestolarla bağlantılı olarak gözaltına alınan 10’dan fazla kişi idam edildi. Bu durum hem ülke içinde hem de uluslararası alanda geniş tepkilere yol açtı.

İnsan hakları savunucuları, savaş ortamı ile iç baskının eş zamanlı artmasının özellikle siyasi tutuklular açısından ciddi riskler oluşturduğuna dikkat çekiyor. Daha önce de kötü koşulları nedeniyle eleştirilen Karçak Cezaevi gibi yerlerde tutulan mahpusların durumunun daha da ağırlaştığı ifade ediliyor.

İran’daki Siyasi Tutsakları Özgürlük Komitesi ise uluslararası insancıl hukuk ve Cenevre Sözleşmeleri’ne atıfta bulunarak, tutukluların yaşam ve haklarının her koşulda korunması gerektiğini vurguladı. Komite, yasa dışı nakiller, işkence, gıda yoksunluğu veya savaş koşullarından kaynaklı risklere maruz bırakılmanın uluslararası hukukun ciddi ihlali anlamına geldiği uyarısında bulundu.

Son gelişmeler, bir yandan savaşın yarattığı baskılar, diğer yandan içerde artan güvenlikçi politikalar olmak üzere iki yönlü bir krizin derinleştiğini gösterirken, gözlemcilere göre bu durumun en ağır bedelini siviller ve protestocular ödüyor.