Navenda Nûçeyan – Hin kes ne tenê şahidên serdema xwe ne; gotin, têkoşîn û fedakariyên wan dibin beşek ji bîra gel. Sema Yûce di têkoşîna tevgera azadiya jinên Kurd de şopek wisa hişt. Sema Yûce, ku piştî ragihandina Îdeolojiya Rizgariya Jinan bi çalakiya xwe ya fedayî tevlî karwanê nemiran bû, vê çalakiyê ne tenê wek kiryarek pêk anî. Di heman demê de mîrateyek kûr a rewşenbîrî li ser azadî, hişmendiya jinan û berxwedanê jî li pey xwe hişt. Tevî salên dirêj yên ku derbas bûne jî, jiyana wê, nameyên wê û şahidiyên hevalên wê di lêgerîna azadiya jinên Kurd de berdewam dikin.

"Ez îro ji dayîk bûm

Tam 730 roj berê, di 1’ê Nîsana 1991’an de

Min nefesa xwe ya yekem li Amed, li ber bircên deriyê Mêrdînê kişand

Wan navê dapîra min, Zekiye Alkan lê kirin

Ew bi tundî bêhna welatê min dida

Sîngê wê yê şewitî

Ji bo ku diya min êş nekşîne, da ku êşên wê zêde nebin,

Agirekî mezin di laşê xwe de vêxist.”

Sema Yûce (Serhildan-Leyla) ku van helbestan li pey xwe hişt, di sala 1971’an de li gundê Aşagî Kargalî yê navçeya Tutaxê ya Agiriyê ji dayîk bûye. Malbata wê ji kevneşopiya berxwedana Kurdan bû û beşdarî serhildana Agiriyê jî bûbû. Kalikê wê ku perwerda dibistanê wergirtibû û xwedî meylên xurt ên rewşenbîrî yên Kurd bû, di xwenaskirina Sema Yuce de bi bandor bû. Malbata wê jê re digot Leyla Qasim. Heta xwendina xwe ya zanîngehê, ew ji Agiriyê derneket. Di sala 1986’an de, beşa Sosyolojiyê ya ODTU’yê kar kir û çû Enqereyê.

Ew tevlî PKK’ê bû

Di dema xwendina xwe ya zanîngehê de, Sema Yûce bi xwendekarên welatparêz re tevdigeriya û beşdarî çalakiyên ciwanan ên YCK’ê dibû. Sala 1991’an di jiyana wê de xalek werçerxê bû. Wê terka zanîngehê da û tevlî PKK’ê bû. Yekem cihê ku Sema Yûce lê xebat meşand, Mêrdîn bû. Piştre ew çû Geliyê Bekaayê da ku Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan bibîne û tevlî akademiyê dibe. Wê demekê li wir perwerde dît û di demeke kurt de li herêma Serhadê dest bi xebatan kir.

Sema li ser hişmendiya rizgariya jinan xebitî

Sema Yûce, piştî îxbarekê li Agiriyê hate girtin û binçavkirin, piştî demek dirêj a lêpirsînê birin dadgehê û hate girtin. Li dadgehê, 22 sal cezayê girtîgehê lê hate birîn û pêşî sirgûnî girtîgeha Navşehîrê û dû re jî sirgûnî girtîgeha Çanakkaleyê hate kirin. Di dema girtîgehê de, li ser hişmendiya jinan û hişmendiya azadiyê xebitî. Sema Yûce ku yek ji berpirsên girtîgeha Çanakkaleyê bû, di heman girtîgehê de li dijî xeta tesfiyekar têkoşiya û şer kir.

‘Ez bûm Newroz, ez bûm Mazlum’

Êvara 21’ê Adara 1998’an, çalakiya wê ya bi gotina “Ez dixwazim laşê xwe ji 8’ê Adarê heta 21’ê Adarê bikim pirek” dengvedanek mezin çêkir. Çalakiya wê ji bo Tevgera Jinên Kurd bû xalek werçerxê. Sema Yûce ku demek dirêj li nexweşxaneyê dihat dermankirin, di 17’ê Hezîranê de tevlî karwanên nemiran bû. Gotinên wê yên dawî ev bûn “Ez bûm Newroz, ez bûm Mazlum”.

‘Min Serok Apo kir kesayetek navendî’

Di nameya ku wê li pey xwe hişt de ev gotin hebûn:

"Çawa ku li ezmanan du roj tune ne û nabin, ji bo mirovek, ji bo jinekê ku dixwaze azad be, du vebijarkên jiyanê hene. Du navendên ehlaqî nikarin hebin. Gava ku ez van rêzan dinvîsim, ew kêlî ye ku min Serok Apo ji hêla raman, ehlaq û jiyanê ve kiriye navenda yekane û min hemû astengiyên navxweyî yên di hundirê xwe de derbas kirine. Azadî ji bo me hemûyan e û em dikarin gav bi gav bighîjin azadiyê.

Bi pabendbûna xwe ya bi wesiyeta xwedawenda me ya serfiraziyê Hevala Zîlan, ez dixwazim ne tenê di bingeh de, her wiha di formê de jî bersiva çalakiya wê ya bi heybet bidim. Lê ev di şert û mercên girtîgehê de ne mimkûn e. Hevdîtina bi bêgunehiya bi hezaran dilên zarokan ên ku di vê Newrozê de rabûn, bi şopînerê vê wesiyetê mimkun e. Hestê min ê azadiyê pir mezin e. Ji bo ku vê hestê veguherînim hêza jiyanê, ez hebûna xwe ya yekane, xwe, ji Serok APO re terxan dikim. Jin şewqa agirê Kurd ê dişewite nin. Her jinek ku karibe ji xweliyê ji nû ve zindî bibe, ku... Çirûska vê, Kurdistana azad e wê tevnkar be. Lê ew jî têr nake ku bersiva Serok APO bide. Ji bo ku bibe bersiv, divê her dilê tarî di agir de were paqij kirin. Ez tenê bi qasî ku dilê xwe bidim, bihêz im.

Dema ku ez cejna Newrozê digirim, ez dubare dikim ku min hiş, dilê xwe û her şaneya laşê xwe ji bo rêya vê hînkirinê terxan kiriye û ez sonda xwe ya dilsoziyê dubare dikim.”

‘Gotinên wê ji bo her kesî manîfestoyek e’

Piştî çalakiya Sema Yûce, Rêberê Gelê Kurd Rêber Abdullah Ocalan bi van gotinan Sema Yûce bi bîr anî:

“Her çend Zîlan teorîktir û prensîbîtir bû jî, Sema pêvajoyek bêkêmasîtir a çareserkirina pirsgirêkan û pratîktirbûnê temsîl dike. Sema dibêje: ‘Ez dixwazim ne tenê di bingeh de, her wiha di formê de jî bersiva çalakiya Zîlan bidim.’ Bi formê, ew jiyana pratîkî û têkoşînê dide. Lê belê, ev di şert û mercên girtîgehê de ne mimkûn e, ango, ‘Ger girtîgeh tunebûya, ez ê hewl bidim ku di taktîkan de serkeftinê bi dest bixim û di jiyanê de azadiyê bi dest bixim.’ Bi gotineke din, ‘Heta bêyî çalakiyek wisa jî, ez pir dixwazim ku şertên wê di şert û mercên têkoşîna azad û jiyanê de bicih bînim.’ Heval Sema hevalek e ku hem têkoşîna jinan û hem jî têkoşîna çînî di hundirê xwe de bi tundî ceribandiye. Dibe ku wê berî ku biryara çalakiya xwe bide, xwe ji hêla rewşenbîrî û giyanî ve amade kiribû. Xwendinek wê ji bo gel heye. Ew ji bo gelê karker ê Anatoliyê diaxive. Hemû jî pir bi qîmet e û mîna manîfestoyekê ji bo mirovahiyê, ji bo her kesî ye û di dawiyê de, peyamek ji bo hevalên jin jî heye.”

‘Berxwedana azadiyê êdî berfirehtir û bi dengekî xurttir deng vedide’

Sema Yûce şopeke kûr li ser her kesê ku destê xwe lê da hişt. Wê navê xwe bi tîpên mezin di nav jinên ku têkoşînê bi felsefeya Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan teşe kirin û rêve birin de nivîsand. Wê û cîgirên wê piştrast kirin ku berxwedana azadiyê êdî berfirehtir û bi dengekî xurttir deng vedide.