سازمان ملل متحد: سیاست‌های کنونی اقلیمی برای نجات زمین کافی نیستند

هم‌زمان با ثبت رکوردی بی‌سابقه در انتشار جهانی گازهای گلخانه‌ای، برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد در گزارش «شکاف انتشار گازهای گلخانه‌ای» هشدار داده است که دمای زمین تا پایان قرن حاضر ممکن است بین ۲٫۶ تا ۲٫۸ درجه سانتی‌گراد افزایش یابد.

 

مرکز خبر - انتشار گازهای گلخانه‌ای در سراسر جهان، بزرگ‌ترین چالش زیست‌محیطی عصر حاضر به شمار می‌رود. این گازها با تشدید گرمایش جهانی و تغییرات اقلیمی، اکوسیستم‌ها و ثبات جوامع انسانی را تهدید می‌کنند و کشورها را به تلاش بیشتر برای گذار به انرژی‌های پاک سوق می‌دهند.

بر اساس گزارش «شکاف انتشار گازهای گلخانه‌ای» برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد که امروز، چهارشنبه ۲۱ اکتبر، منتشر شد، میزان انتشار جهانی گازهای گلخانه‌ای در سال ۲۰۲۵ به سطحی بی‌سابقه رسیده است. این گزارش هشدار می‌دهد که حتی اگر دولت‌ها به آخرین تعهدات اقلیمی خود عمل کنند، دمای زمین در طول قرن حاضر ممکن است بین ۲٫۶ تا ۲٫۸ درجه سانتی‌گراد افزایش یابد.

دبیرکل سازمان ملل متحد با تأکید بر وخامت اوضاع اعلام کرد که برنامه‌ها و سیاست‌های اقلیمی کشورهای مختلف همچنان فاصله زیادی با سطح موردنیاز دارند و برای مهار گرمایش نگران‌کننده زمین کافی نیستند.

این گزارش همچنین نشان می‌دهد که پیش‌بینی‌های کنونی از افزایش بیشتر دمای زمین نسبت به برآوردهای قبلی حکایت دارند. حتی در خوش‌بینانه‌ترین سناریو نیز انتظار می‌رود میانگین دمای زمین تا اواسط قرن، در مقایسه با دوران پیش از انقلاب صنعتی، بین ۱٫۷ تا ۱٫۸ درجه سانتی‌گراد افزایش یابد.

با وجود گسترش سریع استفاده از انرژی‌های تجدیدپذیر و اجرای سیاست‌های کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای در بسیاری از کشورها، گزارش تأکید می‌کند که برای دستیابی به بهترین نتیجه ممکن، کاهش انتشار این گازها باید فوری و چشمگیر باشد.

در گزارش برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد آمده است که برای مهار گرمایش جهانی، انتشار گازهای گلخانه‌ای باید در مقایسه با سطح سال ۲۰۲۵، تا سال ۲۰۳۰ به میزان ۱۸ درصد، تا سال ۲۰۳۵ به میزان ۴۵ درصد و تا سال ۲۰۴۰ به میزان ۶۹ درصد کاهش یابد.

با این حال، برنامه‌های ملی کنونی تنها کاهش ۵ تا ۸ درصدی انتشار گازهای گلخانه‌ای تا سال ۲۰۳۰ و کاهش ۱۱ تا ۱۵ درصدی آن تا سال ۲۰۳۵ را پیش‌بینی می‌کنند؛ ارقامی که فاصله زیادی با میزان کاهش موردنیاز دارند.

این گزارش هشدار می‌دهد که اگر سیاست‌های کنونی بدون تغییر ادامه یابند، دمای زمین تا سال ۲۱۰۰ حدود ۲٫۸ درجه سانتی‌گراد افزایش خواهد یافت. اما اگر کشورها تمام تعهدات اقلیمی فعلی خود را به‌طور کامل اجرا کنند، این میزان افزایش به ۲٫۶ درجه سانتی‌گراد خواهد رسید.

در آستانه برگزاری سی‌ویکمین کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد (COP31) در ترکیه، دبیرکل این سازمان از جامعه جهانی خواست تلاش‌های خود را برای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای ادامه دهد. او تأکید کرد که انتشار این گازها نقش مستقیمی در تشدید آتش‌سوزی‌ها، سیل‌ها و دیگر فجایع ویرانگر زیست‌محیطی دارد.

برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد در تازه‌ترین گزارش خود اذعان کرده است که دیگر نمی‌توان از افزایش دمای زمین به بیش از ۱٫۵ درجه سانتی‌گراد به‌طور کامل جلوگیری کرد. با این حال، این گزارش راهکاری را مطرح می‌کند که هدف آن، به حداقل رساندن میزان عبور دمای زمین از این آستانه و بازگرداندن آن به سطح ۱٫۵ درجه سانتی‌گراد یا کمتر است.

بر اساس این گزارش، هنوز ۵۰ درصد احتمال وجود دارد که دمای زمین تا سال ۲۱۰۰ به سطح ۱٫۵ درجه سانتی‌گراد یا کمتر بازگردد.

گزارش همچنین تأکید می‌کند که برنامه‌های اقلیمی ارائه‌شده از سوی کشورها از سال گذشته تاکنون، تأثیر محسوسی بر بهبود پیش‌بینی‌های مربوط به گرمایش جهانی نداشته‌اند. 

در پایان، این گزارش خاطرنشان می‌کند که کاهش دوباره دمای زمین و بازگرداندن آن به آستانه ۱٫۵ درجه سانتی‌گراد، کاملاً به اجرای طرح‌های گسترده برای جذب و حذف کربن از جو وابسته خواهد بود؛ رویکردی که کارشناسان درباره آن هشدار داده‌اند و معتقدند هنوز با ابهام‌ها و عدم قطعیت‌های فراوانی همراه است.