کمونها در قامشلو؛ مدیریت محلی با تکیه بر مشارکت اجتماعی
در قامشلو، کمونها بهعنوان ساختارهای محلی، نقش مهمی در حل مسائل محله، تقویت روابط اجتماعی و مشارکت مردم در تصمیمگیری دارند؛ نهادی که به گفته مسئولان محلی، فراتر از مدیریت اداری، بر سازماندهی اجتماعی و زندگی جمعی تمرکز دارد.
نغم چاچان
قامشلو- کمونها در سازماندهی جوامع محلی نقش مهمی ایفا میکنند. آنها بهعنوان نقطه اتصال مرکزی برای ساکنان عمل میکنند. هدفشان این است که امور روزمره را سامان دهند، پیوندهای اجتماعی را تقویت کنند و مشارکت همه را در تصمیماتی که بر زندگیشان تأثیر میگذارد تضمین کنند. بهواسطه این سازماندهی مستمر، کمون بهعنوان یک نهاد پایهای محلی باقی میماند، به آرامش اجتماعی کمک میکند و حس تعلق را در میان اعضای خود تقویت میکند.
ریاست مشترک شورای شهر قامشلو، هیوی احمد، موضوع کمونها را برای ما ارزیابی کرد. او تأکید کرد که کمونها بخشی از فرآیند ادغام مدیریت خودگردان نیستند، بلکه کار اجتماعی انجام میدهند و چنین ادامه داد: «سیستم دولت یک سیستم متمرکز است، اما کمون یک سیستم اجتماعی است. بنابراین کمونها فعالیتهای اجتماعی انجام میدهند و نقشی در ادغام ندارند. ممکن است در سطح مدیریت و امضا کردن برخی تغییرات ایجاد شود، اما در سطح جامعه چنین تغییری رخ نخواهد داد. زیرا در کمونها روشنفکران، زنان، جوانان و خدماترسانی حضور دارند و فعالیت اجتماعی همواره ادامه دارد؛ به همین دلیل در وضعیت کمونها تغییری ایجاد نخواهد شد.»
سازماندهی و آموزش مردم در کمونها
هیوی احمد دربارهی نحوهی حل مشکلات هر محله گفت: «در هر محلهای یک کمون وجود دارد که به مشکلات همان محله پاسخ میدهد. هر کمون نیز به یک محله وابسته است و به نیروی حل مشکلات آن تبدیل میشود. کمون از ابتدا یک سیستم اجتماعی بوده است تا مشکلات محله به بیرون منتقل نشود، و تا حد زیادی در همانجا حل شود. مردم در کمونها آموزش میبینند و سازماندهی میشوند. کمون به جامعه، زنان و جوانان اهمیت میدهد. کمیتههای زیادی در کمونها وجود دارد، مانند کمیته سلامت، آموزش، آشتی و زنان. اگر این کمیتهها نقش اصلی خود را ایفا کنند، تمامی نیازها و مشکلات جامعه حل خواهد شد.»
تلاش برای ادغام کمونها
او افزود که کمونها از طریق کمیتههای خود فعال هستند و وظایف اصلیشان را انجام میدهند:«ادغامی که انجام میشود، ادغامی مدیریتی است و در فعالیتهای کمونها تغییری ایجاد نمیشود. نهادها ممکن است در این ادغام مشارکت کنند، اما کار اجتماعی کمونها ادامه خواهد داشت. ما تلاش میکنیم کمونها را تا حدی با یکدیگر ترکیب کنیم تا ساختار آنها را منسجمتر کنیم. ممکن است تعداد کمونها را کمی کاهش دهیم تا نقش و مأموریت آنها قویتر شود و بتوانند کار بیشتری انجام دهند.»
پروژه کمونال؛ پروژهای حمایتمحور و مبتنی بر آزادی
ریاست مشترک شورای شهر قامشلو به موانعی که کمونها با آن مواجه میشوند اشاره کرد و گفت: «کمونها با موانع زیادی روبهرو هستند، زیرا مشکلات جامعه زیاد است و ما نمیتوانیم به همه آنها پاسخ دهیم. کمونها بهصورت روزانه فعالیت میکنند، اما در زمینه نهادسازی، گاهی برخی مشکلات از طریق کمون حل نمیشوند و از طریق نهادها پیگیری میشوند. خواسته ما این است که نهادها بیشتر به سمت کمونها بیایند و به مشکلات آنها پاسخ دهند. زیرا نخستین مشکلات جامعه به کمونها منتقل میشود و سپس به نهادهای مربوطه ارجاع داده میشود. در این زمینه نیاز است نهادها بیشتر به کمونها گوش دهند. پروژه ما یک پروژه کمونال است؛ پروژهای برای یک زندگی مشترک، آزاد، مکمل یکدیگر و مبتنی بر حمایت متقابل. این همان سیستم ملت دموکراتیک است. در خاورمیانه، این یک فرهنگ اصیل است؛ در میانرودان (بینالنهرین) که بهعنوان گهواره بشریت شناخته میشود. در کمونها همه مؤلفهها، فرهنگها و زبانها جای دارند».
شنبه روز کمونهاست
هیوی احمد در پایان گفت: «در گذشته، زمانی که نهادها را به کمونها واگذار کرده بودیم، روز شنبه را روز کمونها اعلام کرده بودیم تا مردم بیشتر در کمونها مشارکت کنند و به مشکلات جامعه پاسخ دهند، اما پس از تحولات اخیر و حملات به منطقه و همچنین توافق و ادغامی که صورت گرفت، نهادها اکنون درگیر اجرای این ادغام هستند تا آن توافق عملی شود.»