۲۰۰ هزار زن از بازار کار کنار رفتند؛ آیا با یک طرد ساختاری مواجهیم؟
حدود ۲۰۰ هزار زن در سال گذشته از بازار کار ایران خارج شدهاند؛ روندی که همزمان با افت مشارکت اقتصادی به پایینترین سطح یک دهه اخیر، از خروج خاموش و تدریجی زنان از اقتصاد خبر میدهد.
مرکز خبر- بر اساس دادههای منتشرشده از سوی رسانه «زومان»، در سال گذشته حدود ۲۰۰ هزار زن از بازار کار ایران خارج شدهاند؛ روندی که نشان میدهد بخش مهمی از زنان نهتنها شغل خود را از دست دادهاند، بلکه دیگر حتی برای یافتن کار هم اقدامی نمیکنند.
طبق این گزارش، نرخ مشارکت اقتصادی کشور در سال ۱۴۰۴ به ۴۰.۶ درصد رسیده است؛ پایینترین سطح در یک دهه اخیر. این شاخص نشان میدهد چه تعداد از افراد در سن کار یا شاغلاند یا در جستوجوی کار هستند، و افت آن معمولاً به معنای کوچکتر شدن بازار کار است.
در میان زنان اما این کاهش شدیدتر بوده است. آمارها نشان میدهد تعداد زنان شاغل نسبت به سال قبل حدود ۱۹۵ هزار نفر کمتر شده، اما نکته مهم اینجاست که فقط حدود ۴ هزار و ۶۰۰ نفر به جمع جویندگان کار اضافه شدهاند. به این ترتیب، بخش بزرگی از این زنان عملاً از بازار کار خارج شدهاند و دیگر در آمار «بیکارِ در جستوجوی کار» هم دیده نمیشوند.
در بخشهای مختلف اقتصاد نیز این روند قابل مشاهده است. بیشترین کاهش اشتغال زنان در بخش خدمات و صنعت ثبت شده؛ دو بخشی که در سالهای گذشته مهمترین محل اشتغال زنان به شمار میرفت. گزارشها نشان میدهد دهها هزار زن در این دو حوزه شغل خود را از دست دادهاند.
کارشناسان دلایل مختلفی را برای این وضعیت مطرح میکنند؛ از فشار اقتصادی و کاهش قدرت خرید دستمزدها گرفته تا ناامنی شغلی و محدود شدن فرصتهای کاری، بهویژه در مشاغل خدماتی و آنلاین. به گفته برخی تحلیلگران، در شرایطی که هزینههای زندگی به سرعت افزایش یافته، بسیاری از مشاغل دیگر برای زنان صرفه اقتصادی ندارند.
در همین حال، کارشناسان اقتصادی و فعالان حقوق زنان معتقدند این روند فقط یک تغییر آماری نیست. به باور آنان، آنچه در حال رخ دادن است نوعی «حذف تدریجی و خاموش زنان از بازار کار» است؛ روندی که میتوان آن را نشانهای از سیاستهای نانوشته طرد زنان از اقتصاد و فضای عمومی جامعه دانست؛ سیاستی که حضور زنان را نه از مسیر قانون، بلکه از مسیر فرسایش فرصتها و ناامن شدن بازار کار محدود میکند.