Haber Merkezi- DEM Parti Şirnex Milletvekili Newroz Uysal Aslan, Şirnex'ın Cizre ilçesinde bulunan tarihi Medresa Sor'un 2023 yılında Hayrat Vakfı'na tahsis edilmesine ilişkin Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'un yanıtlaması istemiyle soru önergesi verdi. Newroz Uysal Aslan, aynı zamanda TBMM Başkanlığına Meclis Araştırması açılması talebinde bulundu.

Önergede, Medresa Sor'un Kürt dili, klasik Kürt edebiyatı ve Botan coğrafyasının ilim geleneği açısından önemli bir yere sahip olduğu belirtilerek yapıda açılan sergide Kürt alimleri, edebiyatçıları ve düşünürlerine yer verildiği ancak tabela, pano ve bilgilendirme metinlerinde Kürtçenin kullanılmadığı aktarıldı.

Önergede Medresa Sor'da Baykar Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Bayraktar'ın görseline ve Baykar Teknoloji tarafından geliştirilen İHA/SİHA projelerine ilişkin içeriklere yer verildiğine değinilerek bunun tarihi yapının kullanımına ilişkin tartışmaları beraberinde getirdiği ifade edildi.

Meclis Araştırması talebinin gerekçesinde ise son yıllarda özellikle kayyım atanan belediyelerin bulunduğu kentlerde tarihi yapıların vakıf ve derneklerin kullanımına bırakıldığı, bu yapıların tarihsel ve kültürel bağlamlarından koparıldığı savunuldu.

Bakanlığa sorular

Kültür ve Turizm Bakanı Ersoy'a şu sorular yöneltildi:

“*Medresa Sor’un mülkiyeti hangi kamu kurumuna aittir? Yapı Bakanlığınız, Vakıflar Genel Müdürlüğü, Cizre Belediyesi veya başka bir kamu kurumu envanterinde hangi statüyle kayıtlıdır?

*Medresa Sor korunması gerekli kültür varlığı olarak tescilli midir? Tescilli ise tescil tarihi, koruma kurulu kararı ve koruma statüsü nedir?

*Medresa Sor’un 2023 yılında Hayrat Vakfı’na tahsis edildiği bilgisi doğru mudur? Doğruysa tahsis işlemi hangi tarihte, hangi kurum tarafından, hangi idari karar veya protokolle yapılmıştır?

*Medresa Sor’un Hayrat Vakfı’na “süresiz” biçimde tahsis edildiği bilgisi doğru mudur? Doğruysa tarihî ve kültürel miras niteliğindeki bir yapının süresiz biçimde bir vakfa bırakılmasının hukuki dayanağı nedir?

*Medresa Sor’un Hayrat Vakfı’na tahsisinde Cizre Belediyesi, kayyım yönetimi, Cizre Kaymakamlığı, Şırnak Valiliği, Vakıflar Genel Müdürlüğü veya Bakanlığınızdan hangi kurumlar rol almıştır?

*Medresa Sor’un Hayrat Vakfı’na tahsis edilmesinde Hatice Atan’ın doğrudan veya dolaylı herhangi bir yetkisi, imzası, önerisi, girişimi ya da yönlendirmesi olmuş mudur?

*Hatice Atan’ın Cizre’deki tarihî yapıların kullanımına ilişkin daha önce Birca Belek dosyasında gündeme gelen rolü dikkate alındığında, Medresa Sor’un tahsis sürecinde aynı kişi veya çevrelerin etkisi araştırılmış mıdır?

*Medresa Sor’un tahsisine ilişkin protokol kamuoyuyla paylaşılacak mıdır? Paylaşılmayacaksa bunun gerekçesi nedir?

*Tahsis protokolünde Medresa Sor’un kullanım amacı nasıl tanımlanmıştır? Protokolde sergi içerikleri, tabela dili, dinî/kültürel faaliyetler, siyasal propaganda yasağı ve kamusal denetim konusunda hangi hükümler yer almaktadır?

*Medresa Sor’un tahsisi öncesinde Cizre halkının, yerel kültür kurumlarının, Kürt dili ve edebiyatı alanında çalışan uzmanların, meslek odalarının ve sivil toplum örgütlerinin görüşü alınmış mıdır?

*Medresa Sor gibi Kürt dili ve edebiyatının tarihsel hafızasını taşıyan bir mekânın kullanımında yerel halkın katılımını sağlayan herhangi bir kurul veya danışma mekanizması oluşturulmuş mudur?

*Hayrat Vakfı’nın Medresa Sor’daki faaliyetleri hangi kurum tarafından denetlenmektedir? Bu denetimler hangi tarihlerde yapılmıştır? Hazırlanmış denetim raporu varsa raporda hangi tespitlere yer verilmiştir?

*Medresa Sor’da açılan sergi, tabela ve tanıtım içerikleri Bakanlığınız veya ilgili koruma kurulu tarafından önceden incelenmiş midir?

*Medresa Sor’un girişinde Medresa Sor ve Melayê Cizîrî’yi tanıtan tabelalarda Türkçe, İngilizce, Arapça ve Osmanlı Türkçesi yer alırken Kürtçeye yer verilmemesinin gerekçesi nedir?

*Sergide yer alan Kürt alimleri ve edebiyatçılarının adlarının Türkçeleştirilmiş biçimleriyle sunulmasına kim/kimler karar vermiştir?

*Kürt edebiyatı ve düşünce dünyasına ait tarihsel şahsiyetlerin adlarının özgün biçimleriyle yazılması konusunda Bakanlığınızın ilke kararı, standart uygulaması veya denetim mekanizması var mıdır?

*Tarihî ve kültürel miras niteliğindeki Medresa Sor’da Baykar Teknoloji, Selçuk Bayraktar veya İHA/SİHA üretimiyle bağlantılı tanıtım içeriklerine hangi gerekçeyle yer verilmiştir?

*Baykar Teknoloji veya Selçuk Bayraktar ile Medresa Sor’da düzenlenen sergiye ilişkin sponsorluk, yazışma, protokol, destek, yönlendirme veya iş birliği yapılmış mıdır?

*Medresa Sor’un herhangi bir vakıf, cemaat, şirket veya siyasi çevrenin tanıtım alanına dönüştürülmesini engellemek için Bakanlığınız hangi somut tedbirleri almıştır?

*Hayrat Vakfı’nın Medresa Sor’daki faaliyetleri tahsis amacına uygun mudur? Uygunsa bu uygunluk hangi denetim raporuyla tespit edilmiştir?

*Medresa Sor’un Hayrat Vakfı’na tahsisine ilişkin kararın iptali, askıya alınması veya yeniden değerlendirilmesi için Bakanlığınız bir süreç başlatacak mıdır?

*Medresa Sor’un kamu yararı, tarihsel kimlik ve yerel kültürel haklar temelinde yeniden düzenlenmesi için Bakanlığınızın somut takvimi nedir?

*Tarafımca 06.02.2025 tarihinde Bakanlığınıza yöneltilen ve Cizre’deki Birca Belek adlı tarihî yapının dernek/kayyım ilişkileri üzerinden kullanımını konu alan yazılı soru önergesi neden halen yanıtlanmamıştır?

*TBMM İçtüzüğü uyarınca yanıtlanması gereken bir soru önergesinin cevapsız bırakılması, Bakanlığınızın Cizre’deki tarihî yapıların korunması ve denetlenmesi konusundaki hesap verme sorumluluğuyla nasıl bağdaştırılmaktadır?

*Cizre’deki tarihî yapıların kayyım yönetimleri, dernekler, vakıflar ve siyasi bağlantılar aracılığıyla kültürel kimliğinden koparılması konusunda Bakanlığınız kapsamlı bir inceleme başlatacak mıdır?

*Cizre’deki tarihî yapıların tahsis süreçlerinde kamu yararı, halkın kültürel hakları ve yapının tarihsel kimliği hangi ölçütlerle korunmaktadır?

*Kürt dili ve edebiyatıyla özdeşleşen tarihî mekânlarda Kürtçenin zorunlu bilgilendirme dili olarak yer alması için Bakanlığınız herhangi bir düzenleme yapacak mıdır?”