روایت‌های زنانه از دادخواهی؛ کارگاه نگارش حقوقی ژنئولوژی
سومین کارگاه آموزشی مرکز ژنئولوژی با محوریت آموزش مهارت‌های حقوقی، تدوین گزارش‌های موازی و روش‌شناسی نگارش مقالات، با حضور حقوقدانان و پژوهشگران برگزار شد تا ابزارهای نوین مستندسازی و دفاع از حقوق زنان تقویت شود.
مصر- در راستای کارزار «زنان قلم به‌دست»، سومین کارگاه آموزشی مرکز پژوهش‌های «ژنئولوژی» با تمرکز بر توانمندسازی شرکت‌کنندگان در حوزه نگارش حقوقی و قانونی برگزار شد و در آن، کارشناسان و شرکت‌کنندگان به بررسی نحوه تدوین گزارش‌های موازی و شیوه‌های استناد به متون مدافع حقوق زنان پرداختند.
مجموعه «ژنئولوژی» برای اندیشه و پژوهش، دوشنبه ۱۹ آبان، سومین کارگاه آموزشی نگارش قانونی و حقوقی خود را در قالب کارزار «زنان قلم به‌دست» برگزار کرد. این نشست با حضور دکتر دینا محسن، رئیس مرکز ژنئولوژی، نوژین یوسف، رئیس اجرایی مرکز، و جمعی از متخصصان از جمله سلوی ابسام، وکیل و فعال حقوقی سودانی، دکتر کریمه الحفناوی و مشاور حسام علام برگزار شد.
سلوی ابسام، وکیل و حقوقدان سودانی، در نخستین سخنرانی خود به مبانی نگارش حقوقی و قانونی پرداخت و با اشاره به تنوع لوایح حقوقی بسته به مرجع گیرنده و هدف از تنظیم آن‌ها، توضیح داد: این مذكرات شامل لوایح ارائه‌شده به دادگاه‌ها، مکاتبات خطاب به نهادهای حقوقی و سازمان‌های بین‌المللی، اوراق مرتبط با پیش‌نویس قوانین و ارائه نظرات و مشاوره‌های حقوقی، و همچنین گزارش‌های سایه و گزارش‌های موازی ارائه‌شده توسط سازمان‌های جامعه مدنی است.
او همچنین به بررسی نقش گزارش‌های حقوقی موازی در سازوکارهای بین‌المللیِ پاسخگویی، به‌ویژه «بررسی دوره‌ای جامع» (UPR) پرداخت؛ فرایندی که در آن دولت‌ها گزارش‌هایی درباره وضعیت حقوق بشر ارائه می‌دهند و در کنار آن، سازمان‌های جامعه مدنی و ذی‌نفعان با انتشار «گزارش‌های سایه»، ارزیابی‌های مستقلی از میزان پایبندی دولت‌ها به استانداردها و معاهدات حقوق بشری ارائه می‌کنند.
ابسام در ادامه به ضوابط حرفه‌ای در تدوین لوایح حقوقی اشاره کرد و بر لزوم وضوح زبان، دقت در به‌کارگیری اصطلاحات، توجه به ماهیت مرجع مخاطب و حدود صلاحیت آن، استناد به منابع حقوقی و آرای قضایی مرتبط، و درک دقیق صلاحیت‌های قضایی پیش از تنظیم مطالبات و استدلال‌های حقوقی تأکید نمود.
گام‌های آماده‌سازی
در نشست دوم، دکتر کریمه الحفناوی به بررسی روش‌شناسی نگارش مقالات حقوقی و نحوه به‌کارگیری دانش حقوقی در نویسندگی روزنامه‌نگاری پرداخت. وی بر اهمیت تسلط نویسنده بر قوانین، تشریعات و معاهدات بین‌المللی مرتبط با موضوع مورد بحث تأکید کرد تا از این طریق، دقت اطلاعات تضمین شده و توانایی نوشتار در زمینه آگاهی‌بخشی پیرامون حقوق بشر و دفاع از حقوق و آزادی‌ها تقویت شود.
او همچنین بر ضرورت استناد به متون قانون اساسی هنگام پرداختن به مسائل زنان تأکید کرد و به ماده ۱۱ قانون اساسی مصر و تعهد دولت به تحقق برابری میان زنان و مردان در عرصه‌های مختلف، تضمین حق تصدی مشاغل عمومی و مناصب مدیریتی توسط زنان و انتصاب آنان در نهادها و مراجع قضایی اشاره نمود.
الحفناوی در ادامه، گام‌های متدولوژیک نگارش مقاله حقوقی را تشریح کرد که شامل مشخص کردن موضوع، هدف از طرح آن و مخاطب هدف است؛ مراحلی که با پژوهش، جمع‌آوری اطلاعات و انتخاب عنوانی گویا و جذاب ادامه یافته و در نهایت با ساختار مقاله شامل مقدمه (زمسه‌سازی برای موضوع)، بدنه اصلی (ارائه اطلاعات و تحلیل) و نتیجه‌گیری (خلاصه بحث، توصیه‌ها و مطالبات) تکمیل می‌شود.
هدف از برگزاری این کارگاه، تجهیز شرکت‌کنندگان به مهارت‌های عملی در زمینه تدوین لوایح حقوقی و نگارش مقالات تخصصی، تقویت توانمندی آنان در بهره‌گیری از ابزارهای نویسندگی برای پرداختن به مسائل اجتماعی، و برجسته‌سازی و گسترش آگاهی پیرامون حقوق زنان است.