گسترش مواد مخدر در کوردستان؛ زنان و جوانان در معرض آسیب
مصرف مواد مخدر در شهرهای باکور کوردستان، بهویژه میان جوانان و زنان جوان، افزایش یافته و فعالان مدنی بر ضرورت مقابله با اعتیاد و ایجاد مراکز بازپروری تأکید دارند.
مَمیهان هیلبین زیدان
وان- در شهرهای باکور کوردستان، در نتیجه سیاستهای موسوم به «جنگ ویژه»، مصرف مواد مخدر بهویژه در میان جوانان و زنان جوان در حال گسترش است؛ پدیدهای که در کنار مشکلات اجتماعی و اقتصادی، خطرهای تازهای را نیز به همراه آورده است.
پلتفرم «هوشیار باش»که در شهرهای مختلف کوردستان با هدف مبارزه با اعتیاد تشکیل شده است، در چارچوب تازهترین کارزار خود با عنوان «بهپا خیزید» همچنان به فعالیتهای میدانی و افزایش آگاهی عمومی ادامه میدهد.

الیف شَکَر، عضو شورای شهر شهرداری ریا آرموشه(جاده ابریشم) ایپکیولو، با اشاره به فعالیتهای انجامشده در شهرداری گفت تلاش میکنند بهطور ویژه در محلههایی که از آنها با عنوان «نقاط کور» یاد میشود، فعالیت کنند. او گفت: «برای جلوگیری از گسترش مواد مخدر و فحشا، به فعالیتهای خود برای افزایش این اقدامات ادامه خواهیم داد. در برابر مواد مخدر و فحشا خواهیم ایستاد و مبارزه خود را ادامه میدهیم.»
زنان جوان هدف قرار گرفتهاند

لیلا چلیک، عضو شورای شهر شهرداری توشبا، با اشاره به اینکه مواد مخدر یکی از گستردهترین ابزارهای سیاستهای «جنگ ویژه» است، گفت: «مصرف مواد مخدر بهویژه در سنین پایین بهشدت گسترش یافته است. هدف آنها این است که جوانان، بهخصوص زنان جوان، بهطور کامل از جامعه جدا شوند. ما میدانیم که دولت سیاست جدی و مؤثری برای مقابله با فروش مواد مخدر ندارد و متأسفانه سیاست مصونیت از مجازات را بهطور کامل اجرا میکند. مجازاتهای بازدارنده برای فروش یا مصرف مواد مخدر متأسفانه وجود ندارد. حتی اگر این سیاستهای بدون مجازات مستقیماً از سوی دولت حمایت نشوند، از آنها جلوگیری هم نمیشود. از نظر جامعهشناختی، این وضعیت جامعهای کاملاً فرسوده و ازهمگسیخته ایجاد میکند. برای مقابله با این وضعیت، باید فعالیتهای بیشتری برای جوانان برگزار کنیم، زمینه اجتماعیشدن آنها را فراهم کنیم و با همبستگی و سازمانیافتگی پیش برویم. در ادامه این روند، باید بازسازی را از خودمان آغاز کنیم و با هدف مقابله با این سیاستهای جنگ ویژه حرکت کنیم.»
لیلا چلیک با اشاره به کارزار اخیر پلتفرم «هوشیار باش» گفت: «از سوی زنان و جوانان در همه محلهها بازخوردهای مثبت و جدی درباره مقابله با مواد مخدر دریافت کردهایم. ما نمیخواهیم در محلهها، خیابانها و خانههایمان شاهد مصرف یا فروش مواد مخدر باشیم. میخواهیم در این جغرافیا بهعنوان افرادی سالم، در کنار یکدیگر باشیم و موضعی متحد و سازمانیافته داشته باشیم.»
«اجازه نخواهیم داد ابزارهای جنگ ویژه گسترش یابند»

مدیا مِرمیت، عضو شورای شهر شهرداری آرتمت (ادرمیت)، با تأکید بر اینکه افزایش مصرف مواد مخدر در کوردستان نتیجه سیاستهای «جنگ ویژه» است، گفت: «ما در کوردستان بههیچوجه اجازه نخواهیم داد مواد مخدر گسترش پیدا کند. اجازه نخواهیم داد ابزارهای جنگ ویژه که از طریق جوانان و زنان جوان، اعتیاد را گسترش میدهند، فعالیت کنند و به اقدامات خود در این زمینه ادامه خواهیم داد. مبارزه و فعالیت ما علیه سیاستهای کثیف در حال اجرا ادامه خواهد داشت.»
وظیفه شهرداریها

ییلدیز تونجر، عضو شورای شهر شهرداری ریا آرموشه (جاده ابریشم)، با اشاره به فعالیتهای این شهرداری برای مقابله با مواد مخدر گفت آنها با برگزاری برنامههای مختلف تلاش میکنند جوانان را گرد هم بیاورند. او گفت: «ما تلاش میکنیم تا حد امکان بر فعالیتهای فرهنگی برای جوانان و مقابله با اعتیاد تمرکز کنیم. در برابر سیاستهای جنگ ویژه، جوانان و مردم خود را گرد هم میآوریم. از این منظر، ما بهعنوان شهرداریها تلاش میکنیم هر کاری را که در توان داریم برای مقابله با سیاستهای جنگ ویژه انجام دهیم. متأسفانه مواد مخدر در سراسر ترکیه به یک مشکل بزرگ تبدیل شده است و بهویژه در شهرهای کوردستان بیش از پیش گسترش پیدا کرده است. ما بهعنوان شهرداریهای حزب برابری و دموکراسی خلقها (دَم)بر اقدامات لازم در این زمینه تمرکز خواهیم کرد و مبارزه خود با اعتیاد را ادامه میدهیم.»
حل مسائل ناشی از دورههای درگیری از سوی دولت

آیتن کران، ریاست مشترک شعبه وان انجمن حقوق بشر (İHD)، با اشاره به اینکه این انجمن یکی از اعضای پلتفرم «هوشیار باش» است، تأکید کرد که نهادهای مدنی در این زمینه تاکنون کافی عمل نکردهاند.
او گفت: «در این زمینه باید فعالیتی کاملاً حرفهای انجام شود. از آنجا که این پلتفرم تازه شکل گرفته است، شاید در ادامه بتوان گامهای جدیتری برداشت. همه ما دلایل گسترش مواد مخدر را بهخوبی میدانیم. در دورههایی که درگیری وجود داشت، مواد مخدر متأسفانه بهعنوان بخشی از سیاست جنگ ویژه در میان جوانان کورد گسترش داده شد. اما از این پس باید توجه بیشتری به این موضوع داشته باشیم. امروز در چند نقطه شاهد بودیم که مادران شروع به نگهبانی و مراقبت کردهاند و جوانان نیز در محلههای خود به نگهبانی روی آوردهاند. البته این اقدامات کافی نیست. باید آگاهی کودکان افزایش یابد.»
او افزود: «وقتی یک جوان یا کودک پول تهیه مواد مخدر را ندارد، ممکن است به سرقت یا زورگیری روی بیاورد. وقتی یک زن نمیتواند مواد مخدر تهیه کند، ممکن است به فحشا کشیده شود. یک فرد بزرگسال نیز برای تأمین هزینه مواد ممکن است دست به سرقت بزند یا به دلایل مختلف انگیزه ارتکاب قتل پیدا کند و در خانه، همسر و فرزندان خود را به قتل برساند. ما در این زمینه شاهد آسیبهای بسیار جدی مواد مخدر در شهرهای کوردنشین هستیم. معمولاً این فعالیتها در اطراف مدارس انجام میشود. لازم است پلتفرم، همراه با نهادهای مختلف، برای مقابله با این وضعیت اقدامات مشترکی انجام دهد.»
آیتن کران با تأکید بر ضرورت افزایش فعالیتهای آگاهیبخش، بزرگترین کمبود موجود را نبود مراکز بازپروری و توانبخشی دانست. او گفت: «متأسفانه مراکز بازپروری نداریم. پس از شناسایی این جوانان، چگونه باید آنها را درمان کنیم؟ وقتی آنها را به بیمارستان میبرید، پس از ۲۱ روز با این عنوان که مواد از خونشان پاک شده است، ترخیص میشوند. با این سیستم، احتمال بازگشت دوباره به اعتیاد بسیار بالاست. موارد زیادی را در اطراف خود دیدهایم. بنابراین، پیش از هر چیز، همه پلتفرمها و سازمانهای مردمنهاد باید در کنار شهرداریها و در صورت لزوم نهادهای دولتی، برای ایجاد مراکز بازپروری مناسب همکاری کنند. این جوانان باید پس از ۲۱ روز نیز در این مراکز در فعالیتهای مختلف شرکت کنند و به کارهای گوناگون مشغول شوند تا بهطور کامل از آن شرایط فاصله بگیرند. متأسفانه در حال حاضر چنین امکانی وجود ندارد.»
آیتن کران در پایان تأکید کرد: «امیدوارم از این پس ما نیز وظیفه خود را بهدرستی انجام دهیم. اما ما بهعنوان سازمانهای مردمنهاد باید از خود انتقاد کنیم. عملکرد ما کافی نبوده است. صرفاً شناسایی مشکل کافی نیست؛ باید برای آن راهحل نیز پیدا کرد.»