بازداشت دو زن بهائی در شیراز؛ تداوم فشارهای امنیتی بر جامعه بهائی
سیما سپتو و ناهید فلاحتی، دو شهروند بهائی ساکن شیراز، پس از یورش نیروهای امنیتی به منازلشان بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شدند.
مرکز خبر- سیما سپتو و ناهید فلاحتی، دو شهروند بهائی ساکن شیراز، روز سهشنبه ۲ تیر ۱۴۰۵ پس از یورش نیروهای امنیتی به منازلشان بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شدند. در حالی که هنوز دلیل بازداشت، نهاد مسئول این اقدام و محل نگهداری آنان مشخص نشده است، این رویداد بار دیگر نگرانیها درباره تداوم فشارهای سازمانیافته بر جامعه بهائی، بهویژه زنان بهائی در ایران، را افزایش داده است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، نیروهای امنیتی با یورش به محل سکونت سیما سپتو و ناهید فلاحتی، آنان را بازداشت کردهاند. تاکنون جزئیاتی درباره نحوه بازداشت، احتمال تفتیش منزل، ضبط وسایل شخصی یا امکان تماس این دو شهروند با خانواده و وکیل منتشر نشده است. بیاطلاعی خانوادهها از محل نگهداری و وضعیت بازداشتشدگان، از جمله عواملی است که نگرانی درباره امنیت و سلامت آنان را تشدید میکند.
بازداشت در سایه ابهام و بیخبری
بازداشت شهروندان بدون اعلام اتهام، معرفی نهاد بازداشتکننده یا اطلاعرسانی درباره محل نگهداری آنان، خانوادهها را در وضعیت اضطراب و بلاتکلیفی قرار میدهد. در چنین شرایطی، خانوادهها نه از امکان پیگیری حقوقی مؤثر برخوردارند و نه میدانند عزیزانشان در چه وضعیتی به سر میبرند.
سیما سپتو و ناهید فلاحتی نیز اکنون در شرایطی به مکانی نامعلوم منتقل شدهاند که هیچ توضیح رسمی درباره علت بازداشت آنان ارائه نشده است. عدم دسترسی فوری به وکیل و محرومکردن خانواده از اطلاع درباره وضعیت فرد بازداشتشده، میتواند زمینه را برای اعمال فشارهای بیشتر در دوره بازجویی فراهم کند.
بهائیان؛ شهروندانی زیر فشار تبعیض مذهبی
جامعه بهائی در ایران طی دهههای گذشته با اشکال مختلفی از تبعیض و سرکوب مواجه بوده است. بازداشتهای امنیتی، صدور احکام زندان، محرومیت از تحصیل، فشار بر کسبوکارها، مصادره اموال، ممانعت از دفن درگذشتگان و محدودیت در فعالیتهای اجتماعی، از جمله مواردی است که بارها درباره وضعیت شهروندان بهائی گزارش شده است.
این فشارها تنها به برخورد با افراد شناختهشده محدود نیست و در بسیاری از موارد، خانوادهها و شهروندانی صرفاً به دلیل باور مذهبی خود در معرض احضار، بازجویی و پروندهسازی قرار میگیرند. بازداشت دو شهروند بهائی در شیراز نیز در همین چارچوب قابل ارزیابی است؛ روندی که حق آزادی عقیده و حق برخورداری برابر از حقوق شهروندی را با محدودیت جدی مواجه میکند.
زنان بهائی؛ در تقاطع تبعیض جنسیتی و مذهبی
زنان بهائی در ایران با فشار مضاعف روبهرو هستند؛ فشارهایی که از یکسو به تبعیض گسترده علیه زنان و از سوی دیگر به محدودیتهای اعمالشده علیه پیروان آیین بهائی بازمیگردد. آنان ممکن است به دلیل فعالیتهای مدنی، آموزشی، اجتماعی یا حتی مشارکت در امور روزمره جامعه بهائی، هدف احضار و بازداشت قرار گیرند.
بازداشت زنان بهائی، افزون بر پیامدهای فردی، خانوادهها و شبکههای اجتماعی آنان را نیز تحت تأثیر قرار میدهد. بسیاری از این زنان مسئولیت نگهداری از کودکان، سالمندان یا تأمین بخشی از هزینههای خانواده را بر عهده دارند و بازداشت آنان میتواند فشار اقتصادی و روانی شدیدی بر نزدیکانشان وارد کند.
برخورد امنیتی با زنان بهائی همچنین پیام روشنی از محدودکردن حضور آنان در عرصه عمومی دارد؛ حضوری که باید بر پایه حق برابر شهروندی و آزادی باور مذهبی تضمین شود، نه اینکه به دلیلی برای تهدید و مجازات تبدیل شود.
حق آزادی عقیده و دادرسی عادلانه
آزادی اندیشه، وجدان و مذهب از حقوق بنیادین انسانها به شمار میرود. بر اساس ماده ۱۸ اعلامیه جهانی حقوق بشر، هر فرد حق دارد از آزادی فکر، وجدان و مذهب برخوردار باشد. این حق شامل آزادی داشتن یا تغییر باور و نیز آزادی ابراز آن بهصورت فردی یا جمعی است.
همچنین ماده ۹ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی بر حق آزادی و امنیت شخصی تأکید دارد و بازداشت خودسرانه را ممنوع میداند. افراد بازداشتشده باید از دلیل بازداشت خود آگاه شوند، امکان دسترسی به وکیل داشته باشند و از روندی عادلانه و شفاف برخوردار شوند.
در پرونده سیما سپتو و ناهید فلاحتی، روشنشدن فوری محل نگهداری، وضعیت سلامت، دلیل بازداشت و امکان دسترسی آنان به وکیل، از ضرورتهای فوری است. ادامه بیخبری از سرنوشت این دو شهروند، نگرانیها درباره نقض حقوق آنان را افزایش میدهد.
بازداشت زنان بهائی، ادامه یک سیاست تبعیضآمیز
بازداشت سیما سپتو و ناهید فلاحتی در شیراز، تنها یک خبر از برخورد با دو شهروند نیست؛ این رویداد نشانهای از تداوم سیاستی است که شهروندان بهائی را به دلیل باور مذهبیشان از حقوق برابر محروم میکند.
هنگامی که زنان بهائی با بازداشت، بیخبری، فشار امنیتی و خطر پروندهسازی مواجه میشوند، تبعیض مذهبی و جنسیتی همزمان زندگی آنان را هدف قرار میدهد.
توقف فشار بر شهروندان بهائی، پایان بازداشتهای خودسرانه، تضمین حق دسترسی به وکیل و اطلاعرسانی شفاف درباره وضعیت بازداشتشدگان، از جمله مطالباتی است که باید بدون تأخیر مورد توجه نهادهای مسئول قرار گیرد.