صدای دف در کویه؛ روایتی از نخستین کارگاه آموزشی زنان
در کویه، زنان با فراگیری دفنوازی در نخستین کارگاه تخصصی شهر، گامی برای حفظ فرهنگ و هویت كوردی برداشتند.
شلير كويه
كويه- زنان شهر کویه همواره نقشی برجسته در حفظ و توسعه هنر و فرهنگ اصیل كوردی داشتهاند. در همین راستا، «انستیتو زینب خان» در شهر کویه اقدام به برگزاری یک دوره آموزشی ویژه دفنوازی برای زنان این شهر کرده است که به فرصتی طلایی برای یادگیری این هنر عرفانی و مشارکت فعال زنان در فعالیتهای فرهنگی تبدیل شده است.
انستیتو زینب خان به عنوان نهادی برای شکوفایی استعدادهای پنهان زنان و پیوند دادن هنر اصیل با آیندهای روشنتر، دوره دیگری تحت عنوان «موسیقی و هنرهای دستی» را برای ۲۲ تن از زنان کویه برگزار کرد. این دوره سهماهه که توسط انستیتو زینب خان دایر شده، به عنوان نخستین دوره دفنوازی در سطح کویه شناخته میشود؛ به گفته شرکتکنندگان، تا پیش از این هیچ دوره مشابهی در این زمینه در کویه برگزار نشده بود.
هدف انستیتو زینب خان در کویه تنها آموزش دفنوازی نبوده، بلکه آشنا کردن جامعه و زنان با هنر و فرهنگ اصیل كوردی، حفاظت از آن و انتقالش به نسلهای آینده نیز از اهداف آن است. شرکتکنندگان نیز ابراز امیدواری میکنند که در آینده فعالیتهای خود را گسترش داده و گروه دفنوازی زنان کویه در ابعادی وسیعتر به فعالیت خود ادامه دهد.
«دف، سازی معنوی و دلنشین است که به دل مینشیند»
سوزی دلزار، دانشجوی دانشگاه و از شرکتکنندگان در دوره دفنوازی انستیتو زینب خان، میگوید: «نزدیک به سه ماه است که در این دوره دفنوازی شرکت کردهام و کار را از صفر شروع کردهام، زیرا تا کنون هیچ دوره مشابهی در شهر کویه مخصوص دفنوازی برگزار نشده بود. به همین دلیل از انستیتو زینب خان به خاطر فراهم کردن این فرصت سپاسگزاریم؛ این دوره برای ما بسیار عالی است و مربیمان نیز به بهترین شکل ممکن به ما آموزش میدهد. دف، سازی معنوی و دلنشین است که به دل مینشیند، به همین خاطر معتقدم هر زنی که استعداد خوبی دارد باید خود را در این زمینه جلو بکشد تا خویشتن را در این حوزه بیابد. من از کودکی به نواختن دف علاقه داشتم، اما به دلیل نبود هیچ دورهای در این زمینه نتوانسته بودم آن را یاد بگیرم. امیدوارم از این به بعد بیشتر پیشرفت کنم و به یک دفنواز ماهر تبدیل شوم.»
«هدف ما آشنا کردن جامعه با هنر و فرهنگ كوردی است»
سکالا محمد، یکی دیگر از شرکتکنندگان و اعضای انستیتو زینب خان، میگوید: «انستیتو زینب خان این فرصت را برای زنان کویه فراهم کرد تا به دفنوازی بپردازند. هدف ما تنها دفنوازی نیست، بلکه معرفی و آشنا کردن جامعه با هنر و فرهنگ كوردی که دف یکی از نمودهای آن است و حفاظت از این هنر برای نسلهای آینده است.»
سکالا همچنین اشاره کرد که این دوره سهماهه زیر نظر مربی اصلی آن، «مونا» (که از شهر سنه در روژهلات کوردستان آمده بود تا دوره را اداره کند) و با همکاری و سرپرستی مربی «آرزو» برگزار شده است. تعداد شرکتکنندگان در این دوره ۲۲ زن بودند و کلاسها از ۲۱ ژوئن آغاز شد. با وجود کوتاهی زمان، شرکتکنندگان توانستهاند در دفنوازی به سطح بسیار خوبی برسند و روند پیشرفت ما همچنان ادامه خواهد یافت. در عین حال، دف تنها یک ساز موسیقی نیست، بلکه هویت و فرهنگ كوردی محسوب میشود؛ بنابراین نواختن دف مسئولیت بزرگی را بر دوش ما و تکتک افراد میگذارد تا از آن محافظت کرده و به نسلهای آینده منتقلش کنیم.
بَهَست وریا، یکی از شرکتکنندگان این دوره، درباره تجربه خود گفت: «بسیار خوشحالم که به عنوان یکی از زنان شهرمان در این دوره شرکت کردهام. این دوره به نخستین گروه دفنوازی در اقليم باشور كوردستان تبدیل خواهد شد. صمیمانه از مربیان و سرپرستان دوره که برای ما زحمت زیادی کشیدند تشکر میکنم و از انستیتو زینب خان نیز به خاطر ایجاد این فرصت و اینکه همواره درهایشان به روی ارتقای توانمندیهای زنان باز بوده است، سپاسگزارم. میتوانم بگویم دف سازی عرفانی است که انسان از طریق آن با روح و فرهنگ خود یکی میشود.»