هنر؛ صدای مقاومت زنان در کوبانی
در جوامعی که جنگ و نادیدهگرفتن فرهنگی را تجربه کردهاند، هنر، راهی عمیق و انسانی برای بیان مسائل اجتماعی و سیاسی است. از طریق هنر، افراد میتوانند از هویتشان دفاع کنند. در این میان، نقش زنان در استفاده از هنر برای ایجاد تغییر برجستهتر است.
سیلوا ابراهیم
کوبانی — داستان زندگی سلافه بوزی، هنرمند جوان، نمونهای از یک زن مبارز است که توانسته بین زندگی خانوادگی و مسیر هنریاش تعادل ایجاد کند و از هنر بهعنوان زبانی برای بیان دغدغههای جامعهاش و تقویت فرهنگ کوردی استفاده کند.
هنر، راهی عمیق و انسانی برای بیان مسائل اجتماعی و سیاسی است، مخصوصاً در جوامعی که جنگ و نادیدهگرفتن فرهنگی را تجربه کردهاند. از طریق هنر، افراد میتوانند صدای از هویتشان دفاع کنند. در این میان، نقش زنان در استفاده از هنر برای ایجاد تغییر بسیار پررنگ است.
در این چارچوب، تجربه سلافه بوزی از شهر کوبانی نمونهای زنده از قدرت هنر در مقابله با چالشها و حفظ فرهنگ کوردی است؛ فرهنگی که قرنها با خطر نابودی روبهرو بوده است.
هنر؛ ابزار مقاومت و هویت
سلافه بوزی، ۲۴ ساله، مادر دو کودک و عضو «جنبش هلال زرین» است. او از کودکی به خوانندگی علاقهمند شد و با تشویق خانوادهاش وارد فعالیتهای هنری شد. او میگوید: «فعالیت هنریام را از دوران ابتدایی و در گروه «فلک» که ۷ نفره بود شروع کردم. آن زمان اولین حضورم در جمع بود. هم بهصورت گروهی و هم انفرادی میخواندم. همان تجربههای اول به من اعتمادبهنفس داد و حس خاصی از شادی و افتخار داشتم، چون به زبان کوردی میخواندم؛ در دورهای که در زمان حکومت بعث، صحبت به زبان کوردی ممنوع بود.»
او معتقد است هنر شیوهای متفاوت برای بیان مسائل اجتماعی، جنگ و انقلاب به انسان میدهد. حتی در روابط خانوادگی هم، هنر میتواند احساسات را به شکلی تأثیرگذار منتقل کند. او میگوید: «ما تلاش میکنیم همراه با تغییرات جامعه حرکت کنیم و در موضوعات مربوط به انقلاب، جامعه و بهویژه زنان نقش داشته باشیم. در این مدت، آثار زیادی متناسب با شرایط مختلف تولید کردیم. مثلاً وقتی سد تشرین هدف حمله قرار گرفت، ترانههای زیادی درباره مقاومت رزمندگان و مردم ساختیم.»
او تأکید میکند که هنر فقط به آواز محدود نمیشود و همه شاخههای هنری مثل نقاشی، تئاتر و شعر میتوانند نقش مهمی در تغییر داشته باشند: «هنر با احساسات انسان ارتباط دارد و میتواند از درون او نیروی تغییر ایجاد کند. به همین دلیل، قدرت زیادی در تأثیرگذاری بر جامعه دارد؛ مثل یک سلاح که میتواند با خطرات مقابله کند.»
او همچنین میگوید: «در دورههای سخت، هنرمند باید احساس مسئولیت کند و صدای جامعهاش را به گوش دیگران برساند.»
به گفته او، هنر راهی برای تخلیه انرژیهای منفی و پناهگاهی آرام در لحظات خستگی و فشار است.
هلال زرین؛ فضایی برای رشد زنان
سلافه بوزی به نقش «جنبش هلال زرین» در حمایت از زنان هم اشاره میکند: «این جنبش فضایی فراهم میکند که زنان در آن اعتمادبهنفس پیدا کنند، آموزش ببینند و استعدادهایشان را پرورش دهند. همچنین بهعنوان صدای هنری، بیانگر انقلاب زنان در روژآوا است. این جنبش توانسته ذهنیتهایی را که مانع فعالیت هنری زنان میشد از بین ببرد و راه را برای حضور آنها روی صحنه باز کند.»
او درباره تجربه شخصیاش میگوید که همزمان مادر و هنرمند بودن کار سادهای نیست، اما با اراده میتوان از پس آن برآمد. او سعی میکند بین کار هنری و مسئولیتهای خانوادگیاش تعادل برقرار کند.
او همچنین میگوید فرزندانش بهطور طبیعی و بهخاطر تمرینهای مداوم او در خانه، به هنر علاقهمند شدهاند و این میتواند آنها را در آینده به هنرمندانی موفق تبدیل کند. او تأکید میکند که از آنها حمایت خواهد کرد تا در حفظ فرهنگ و هنر کوردی و مقابله با تلاشها برای از بین بردن هویت فرهنگی نقش داشته باشند.
سلافه بوزی همچنان در کنار زندگی خانوادگیاش به فعالیت هنری ادامه میدهد و با کمک «جنبش هلال زرین» در مسیر پیشرفت خود گام برمیدارد و آثاری خلق میکند که بازتابدهنده مسائل جامعه و تقویتکننده فرهنگ و هنر کوردی هستند.