رفيف اسليم 

غزه- نویسنده صابرین ابو عسکر، ابتکار «بیایید برایشان بخوانیم» را راه‌اندازی کرده است؛ ابتکاری با هدف تشویق زنان و جوانان به خواندن آثار نویسندگان غزه در مکان‌هایی مانند اردوگاه‌ها، مدارس، دانشگاه‌ها و کافه‌ها. این اقدام به‌ویژه پس از تخریب کتابخانه‌های عمومی و گسترش محتوای غیرهدفمند در شبکه‌های اجتماعی شکل گرفته تا زنان را با فرهنگ‌های مختلف آشنا کرده و آن‌ها را نسبت به حقوق و نیازهایشان آگاه سازد.

به گفته صابرین ابو عسکر، این ابتکار فرهنگی تنها به زنان محدود نمی‌شود، بلکه نویسندگان و جوانان غزه را نیز در بر می‌گیرد تا درباره آثار ادبی جدید گفت‌وگو کنند و درباره موضوعاتی که باید بیشتر مورد توجه قرار گیرند به‌ویژه مسائل مرتبط با زنان و خشونت علیه آنان، پیشنهاد ارائه دهند.

 

 

او توضیح داد که امروزه بخش زیادی از آثار ادبی که خوانده و منتشر می‌شود، از خارج ترویج شده‌اند و اغلب با نیازهای زنان یا واقعیت‌های جوامع محلی همخوانی ندارند. به همین دلیل، این ابتکار را برای آگاهی‌بخشی درباره اهمیت مطالعه و اینکه چه چیزهایی باید خوانده شود، راه‌اندازی کرده است؛ زیرا این امر در شکل‌گیری شخصیت و آینده افراد نقش تعیین‌کننده دارد.

او افزود که این ابتکار پیش از حملات نیز وجود داشته و روزهایی خاص را به دختران و کودکان در مدارس اختصاص می‌داد، اما اکنون با توجه به شرایط سخت، به دنبال گسترش آن برای زنان در اردوگاه‌هاست و تأکید می‌کند: «هرچقدر هم شرایط دشوار باشد، زنان نباید از خواندن دست بکشند.»

در مورد دلیل راه‌اندازی دوباره این ابتکار، می‌گوید: «ادبیاتی که ما با آن بزرگ شدیم و آثار نویسندگان بزرگ عرب و خارجی را در بر می‌گرفت، با آنچه امروز خوانده می‌شود متفاوت است. نسلی شکل گرفته که به نوشتن متن‌های سطحی و بی‌روح روی آورده که نه ارزش تاریخی دارد و نه به جنبه‌های انسانی و زیبایی‌شناختی می‌پردازد.» او می‌پرسد چرا نباید از سرچشمه اصلی ادبیات لذت برد؛ مثلاً با خواندن بخشی کوتاه از یک کتاب و بحث درباره آن در گفت‌وگویی آزاد.

او می‌گوید: «زنان گاهی از خواندن موضوعات تکراری مانند تاریخ فلسطین یا رویدادهای جاری شکایت دارند، اما اگر خودمان تاریخ سرزمین‌مان را نخوانیم، چگونه می‌توانیم از آن دفاع کنیم یا فرزندان‌مان را تربیت کنیم؟» وی همچنین بر وجود الگوهای بسیاری، به‌ویژه زنان، تأکید می‌کند که باید زندگی و مبارزاتشان خوانده شود تا الهام‌بخش باشند.

 

 

از نگاه صابرین ابو عسکر، معیار موفقیت این است که حلقه زنان شرکت‌کننده در جلسات مطالعه، اگر فقط یک نفر به آن اضافه شود، گسترش یابد. او امیدوار است از دل این جلسات، شخصیت‌های جدیدی برای رمان آینده‌اش پیدا کند و واقعیت و درد آن‌ها را در قالب ادبیاتی اثرگذار روایت کند. به گفته او، در نخستین جلسه حتی یکی از شخصیت‌های رمان آینده‌اش حضور داشته است.

او همچنین از متخصصانی در حوزه‌های مختلف مانند سیاست، نقد ادبی و مددکاری اجتماعی دعوت می‌کند تا این نشست‌ها را به فضایی آموزشی تبدیل کنند؛ فضایی که به زنان کمک می‌کند ابتدا خود را آگاه و توانمند کنند و سپس به تغییر جامعه بپردازند. این در حالی است که با تخریب کتابخانه‌های عمومی و گرانی کتاب‌ها، بسیاری توان خرید کتاب ندارند. او تأکید می‌کند: «می‌توانیم با مطالعه، خود را بازسازی کرده و زمان از دست‌رفته را جبران کنیم.»

 

 

آگاهی اجتماعی و حقوقی؛ یک ضرورت

مجدولین مهنا، یکی از شرکت‌کنندگان در این جلسات، می‌گوید به مطالعه علاقه‌مند است زیرا آن را مرحله‌ای مهم برای درک خود و واقعیت می‌داند، به‌ویژه زمانی که نوشته‌ها از سوی افرادی باشد که تجربه‌ای مشابه داشته‌اند. او می‌گوید نخستین بار زمانی به مطالعه روی آورد که فرزندش با بیماری نادری در مغز متولد شد و برای کمک به خود، به جست‌وجو در کتاب‌ها و منابع آنلاین پرداخت، در کنار پیگیری درمان پزشکی.

او افزود که به خواندن موضوعاتی مانند خشونت خانوادگی، حقوق، نحوه مواجهه با دوران نوجوانی و مسائل روانی علاقه دارد و تأکید کرد زنان باید بیشتر درباره آگاهی اجتماعی و حقوقی مطالعه کنند تا بتوانند با مشکلاتی که با آن روبه‌رو می‌شوند، از جمله فرسودگی روانی، بهتر مقابله کنند و جایگاه خود را در جامعه تثبیت نمایند.  

او در پایان گفت شرایط دشوار نباید مانع رشد شود، بلکه باید به انگیزه‌ای برای پیشرفت تبدیل گردد. به باور او، مطالعه به معنای یادگیری است و نه یک مرحله گذرا، بلکه بخشی ثابت از زندگی زنان است؛ ابزاری برای پرورش نسلی توانمند، یادگیری از تجربه دیگران و آغازی دوباره، چرا که کتاب‌ها سرشار از داستان‌های الهام‌بخش زنانی هستند که تصمیم گرفته‌اند زندگی را از نو بسازند.