ŞİLÊR KOYÎ

Koye- Federal Kürdistan Bölgesi’nde medeniyet, eğitim tarihi ve ilerleme denildiğinde Koye ilçesi öncü bir konuma sahip. Koye yalnızca bir yerleşim alanı değil, aynı zamanda Kürt mimarisinin, kültürünün ve tarihinin açık bir müzesi niteliğinde. Kentteki eski evler ve yapılar, bir dönem taş ve tuğlanın düşünsel ve toplumsal gelişime tanıklık ettiği “altın bir dönemin” canlı izlerini taşıyor. Ancak bugün bu yapıların büyük bir bölümü yıkılmış, kalanlar ise yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olup bu durum ciddi bir uyarı veriyor.

İnşaat mühendisi Hêjan Nafi, ajansımıza yaptığı açıklamada Koye’de yaklaşık 100 eski yapıda çalıştığını ve bu yapıların önemli bir mimari değer taşıdığını belirtti. Bu evlerin yalnızca eski yapılar olmadığını, aynı zamanda dönemin mühendislik bilgisi ve estetik anlayışını yansıtan simgeler olduğunu ifade eden Hêjan Nafi, “Bugün bu evlerin yok olması büyük bir kültürel kayıp anlamına geliyor” dedi.

‘Miras yeterince korunmuyor’

Koye’nin tarihi evler açısından oldukça zengin olduğunu kaydeden Hêjan Nafi, bu yapıların yok olmasının şehrin tarihine büyük zarar vereceğini dile getirerek, birçok ülkede tarihi yapıların korunduğunu, hatta otel ve müze olarak değerlendirildiğine dikkat çekti. Hêjan Nafi, ancak Koye’de bu mirasın yeterince korunmadığının altını çizdi.

Taş ve mimari dikkat çekiyor

Özellikle “Melayê Mezin’in Evi” gibi tarihi yapıların restore edilmesi gerektiğini sözlerine ekleyen Hêjan Nafi, bu evlerin taş ve tuğla mimarisiyle dikkat çektiğini dile getirerek, geniş avlular ve mimari detayların geçmişin estetik anlayışını yansıttığını söyledi. Hêjan Nafi, bu yapıların korunması halinde Koye için önemli bir kültürel ve turistik değer oluşturacağını vurguladı.

Sözlerinin sonunda Koye’de Hacı Qadir Okulu ve Federal Kürdistan’ın ilk kadın öğrencilerinden Nezibe Xanî Celizade’nin eğitim aldığı yapının da yıkılma tehlikesi altında olduğuna dikkat çeken Hêjan Nafi, bu alanların restore edilerek korunması gerektiğini dile getirdi.