Kentucky’nin atlı kütüphanecileri: Kitapları dağ köylerine taşıyan kadınlar
1930’lu yıllarda Büyük Buhran’ın etkileriyle mücadele eden ABD’de kadın kütüphaneciler, Kentucky’nin ulaşılması güç dağ köylerine at sırtında kitap ve dergi taşıdı.
Haber Merkezi- 1930’lu yıllarda ABD’yi sarsan Büyük Buhran, milyonlarca insanın yaşamını ekonomik olduğu kadar sosyal ve kültürel açıdan da zorlaştırdı. Bu dönemde hayata geçirilen kalkınma programlarından biri ise hem kadınlara iş imkanı sağladı hem de ülkenin ücra bölgelerinde yaşayan insanları kitaplarla buluşturdu.
Kentucky’nin ulaşılması güç dağlık bölgelerinde görev yapan kadınlar, “atlı kütüphaneciler” olarak tarihe geçti. Şafak vakti yola çıkan bu kadınlar, karlı yamaçları ve çamurlu dereleri aşarak kitap ve dergileri en uzak yerleşimlere ulaştırıyordu.
Atlarıyla haftada yaklaşık 160 ila 200 kilometre yol kat eden kütüphaneciler, kendilerine ayrılan 29 bölgedeki evleri tek tek ziyaret ediyor, beraberlerinde götürdükleri kitap ve dergileri ailelere ulaştırıyordu. Kimi zaman ise gittikleri yerlerde oturup insanlara kitap okuyorlardı.
Okuma yazma oranı yükseldi
Proje, bir yandan yüksek işsizliğin yaşandığı dönemde kadınlara çalışma imkanı sunarken, diğer yandan özellikle kırsal kesimde yaşayan insanların eğitim ve kültür kaynaklarına erişimini kolaylaştırdı. Kitapların uzak dağ topluluklarına ulaşması, bölgedeki okuma yazma oranının yükselmesine de katkı sağladı.
Kadınların yürüttüğü bu çalışma kısa sürede büyüdü. 1938 yılına gelindiğinde atlı kütüphanecilerin sayısı 274’e ulaştı. Sabahın erken saatlerinde başlayan yolculuklar, hava koşulları ne olursa olsun devam etti.
Ancak proje uzun ömürlü olmadı. Büyük Buhran sonrasında uygulanan “Yeni Düzen” politikalarının hedeflerinden biri işsizliği azaltmaktı. Ekonomik koşulların değişmesiyle birlikte kadınlara yönelik bu kütüphane programı 1943 yılında sona erdirildi.
Kentucky’nin dağ yollarını aşarak kitap taşıyan bu kadınlar, yalnızca kitapları değil, eğitim ve kültüre erişim imkanını da en uzak topluluklara ulaştıran önemli bir girişimin parçası olarak tarihte yerini aldı.