SORGUL ŞÊXO

Qamişlo– Suriye’de kadınlar, yıllardır süren savaş ile insani, siyasi ve toplumsal krizlerin merkezinde yer almaya devam ederken, ülkenin geleceğinin inşasında aktif rol alma ve seslerini duyurma konusunda ciddi zorluklarla karşılaşıyor. Kadınların sahada ve aile ile toplum yaşamında üstlendikleri önemli role rağmen, gerçek temsilleri ve bağımsız sesleri çoğu zaman engelleniyor ve çeşitli baskı yöntemleriyle susturuluyor.

HTŞ, uzun yıllar uluslararası terör listelerinde yer almış olmasına rağmen yaklaşık bir buçuk yıldır Suriye’yi yönetiyor ve bu yapı ile bağlı gruplar uluslararası mahkemelerde yargılanıp cezalandırılmıyor. Bu durum basın alanını da etkiliyor. Suriye’de bireylerin, özellikle de kadınların fikirlerini özgürce ifade edemediği, güvenlik kaygısı olmadan görüşlerini dile getiremediği bir ortam oluyor. Medya dilinin ve içeriklerinin kadın sorunlarını görünür kılacak şekilde birleştirilmesi, kadın dosyasının geçici ve yüzeysel yaklaşımlardan çıkarılarak daha kapsamlı bir ulusal ve insani stratejiye dönüştürülmesi açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Gazeteci ve Afaq Al-Mara Dergisi editörü Samiya Kurdî, konu hakkında ajansımıza konuştu.

‘Erkek egemen yapı ülkede hala güçlü bir şekilde varlığını sürdürüyor’

Son yıllarda Suriyeli kadınların göç, yoksulluk ve ülkedeki ekonomik kriz nedeniyle ciddi zorluklarla karşı karşıya kaldığını belirten Samiya Kurdî, “Tüm bu zorluklara rağmen kadınlar kendilerine olan inançlarını koruyarak eğitim, iş ve insani girişimler alanında önemli adımlar atmaya devam etti” dedi. Samiya Kurdî, Suriye’de yaşanan siyasi değişimlerin, özellikle Beşar Esad rejiminin yıkılmasının ardından ülkenin yeni bir geçiş sürecine girdiğini söyleyerek, bu süreçte kadınların beklentilerinin artmasına rağmen ataerkil zihniyetin etkisinin sürdüğünü ifade etti. Samiya Kurdî, “Kadınlar bu dönemin kendileri için bir fırsat olacağını, kendilerini daha fazla ifade edebileceklerini ve özgürlüklerini kısıtlayan engelleri aşabileceklerini umuyordu. Ancak gerçekte ataerkil anlayış ve erkek egemen yapı ülkede hala güçlü bir şekilde varlığını sürdürüyor” ifadelerinde bulundu.

‘Bir buçuk yıldır kadınların irade ve kazanımları üzerinde ciddi baskı var’

HTŞ’nin uygulamalarına dikkat çeken Samiya Kurdî, yaklaşık bir buçuk yıldır kadınların irade ve kazanımları üzerinde ciddi baskı bulunduğunu söyledi. Samiya Kurdî, “Bu nedenle kadınlar haklarını kaybetme konusunda daha fazla kaygı duyuyor. Her zaman kendilerine şu soruyu soruyorlar: Suriye yeniden inşa edilirken ve geleceği yeniden şekillenirken ben bu süreçte nerede olacağım? Kadınların toplumdaki hakları ve rollerine dair kaygılar sürüyor. Anayasal süreçte kadınlara yönelik adaletsizlikler devam ediyor. Halk Meclisi seçimlerinde yalnızca bir kadın bakanlık düzeyinde görevlendirildi” diyerek parlamentodaki kadın temsiliyetinin ise oldukça düşük olduğunun altını çizdi.

‘Kadın Devrimi uluslararası bir yankı yarattı’

HTŞ deneyimi ile 14 yıllık Özerk Yönetim tecrübesini karşılaştıran Samiya Kurdî, “Ataerkil anlayış üzerine kurulu toplumlar demokratik değildir, adaletsizdir ve katılımcı değildir. Buna karşılık kadın ve erkeklerin birlikte inşa ettiği toplumlar daha demokratik, daha katılımcı ve daha çoğulcudur” ifadelerinde bulundu. Daha iyi bir gelecek arayışında olduklarını belirten Samiya Kurdî, Özerk Yönetim modelini en gelişmiş örneklerden biri olarak gördüklerini vurguladı. Samiya Kurdî, “Kadın Devrimi uluslararası bir yankı yarattı ve dünyadaki tüm kadınların dikkatini çekti. Bunun nedeni, kadınların hak sahibi olması ve karar süreçlerinde yer almasıydı” dedi.

‘Medya, kadınların kazanımlarını görünür kılmalı’

Suriye’de medya dilinin tarafsız olması ve kadınların sorunlarını görünür kılması gerektiğinin altını çizen Samiya Kurdî, sözlerine şöyle devam etti:

“Medya, kadınların sorunlarının gösterilmesinde önemli bir rol oynar; böylece kadınlar daha fazla seslerini duyurabilir ve duyulabilir. Özellikle çok hassas bir dönemden geçiyoruz. Medya, kadınların kazanımlarını görünür kılmalı ve baskıya maruz kalmadan ifade özgürlüğü sağlamalıdır. Ayrıca kadınların insanlığından, kimliğinden veya varlığından uzak ifadelerin kullanılmasından kaçınılmalıdır. Medya dili tüm vatandaşlar için erişilebilir olmalı ve nefret söyleminden uzak durmalıdır. Medyanın başarısı yalnızca iktidarı denetlemesi ya da toplumsal sorunlara dikkat çekmesiyle ölçülmez. Aksine, vatandaşların haklarını koruması ve diyalog kültürünü geliştirmesi temel öncelikleri arasında olmalıdır. Başarılı bir medya görsel, işitsel ya da yazılı olsun, bu sorunları görünür kılabilir ve toplumun tüm kesimlerine ulaştırabilir.”

‘Kadınlar kendilerine güvenmeli’

Sözlerinin devamında medyanın her ülkede dördüncü güç olduğunu ve dikkatleri üzerine çektiğini kaydeden Samiya Kurdî, “Her genç kadın kendine güvenmeli, güçlü bir iradeye sahip olmalı ve sağlam adımlar atmalıdır. Çünkü yeni bir Suriye’nin geleceği ancak kadınlar her özgür ve demokratik projenin öncülüğünü yaptığında inşa edilebilir. Kadınlar geleceğe dair bir vizyona sahiptir” diye ekledi.

Samiya Kurdî, Suriye’de kadınların sesinin duyulmasını ve bunun mevcut süreçte çok daha önemli olduğunu belirterek, “Suriye tarihinin bu kritik aşamasında kadınların sesi her ne perspektife yaklaşıma ya da diyaloğa sahip olursa olsun yükseltilmelidir. Sesleri şimdi duyulmalıdır çünkü Suriye yeniden inşa edilme ve yeniden şekillenme sürecindedir. Ancak bugünün gerçeği çok farklıdır. Kadınların sesi uğradıkları şiddet nedeniyle sadece fiziksel değil, aynı zamanda sözlü ve psikolojik şiddet nedeniyle de görmezden gelinmektedir” sözlerine dikkat çekti.

‘Suriye’nin geleceği kadınların elleriyle inşa edilecektir’

Kadın medyasının ve genel olarak Suriye’deki basının sorumluluklarını hatırlatan Samiya Kurdî, “Biz gazeteciler olarak kadınların sesini yükseltmeli, davalarını takip etmeli ve onları kamuoyuna ulaştırmalıyız. Ta ki demokratik, çoğulcu ve merkezi olmayan bir Suriye’ye ulaşana kadar. Çünkü Suriye’nin geleceği kadınların elleriyle inşa edilecektir” diye kaydetti.

Samiya Kurdî, konuşmasının sonunda Suriyeli kadınlara şu mesajı iletti:

“Maruz kaldıkları zulüm ve hak ihlallerine rağmen, gerek toplumsal yaşamda gerekse cezaevlerinin ardında mücadele eden kadınlar, resmi medyada düşüncelerini ifade edebilecekleri yeterli alan bulamıyorsa dijital medyaya yönelmelidir. Sorunlarını burada tartışmalı, mesajlarını herkese ulaştırmalı ve üzerlerine dayatılan yasakları aşmalıdır. Her güçlü kadının gücü kendi içindedir. Kendine güvenen bir kadın, imkansız görünen şeyleri bile başarabilir.”