İran’da yeni protesto dalgası büyüyor
İran genelinde ekonomik motivasyonla başlayan protestolar, 48 saat içinde üniversiteler ve illere yayıldı. Öğrenci ve işçi grupları, gözaltılar ve olası can kayıplarıyla birlikte hükümete karşı siyasi taleplerini dile getiriyor.
Haber Merkezi- İran’da 31 Aralık 2025 gecesi başlayan ve 1 Ocak 2026 sabahına kadar devam eden protestolar, Tahran’daki Büyük Bazar ve mobil telefon pazarından başlayarak 48 saat içinde üniversitelere, mahallelere ve illere yayıldı. Başlangıçta ekonomik taleplerle tetiklenen eylemler, kısa sürede siyasi mesajlar da içeren kitlesel protestolara dönüştü.
Bağımsız medya ve muhalif kaynaklara göre, protestolar Tahran, Fasa, Şiraz, İsfahan, Kirmanşah, Tebriz, Hemedan, Kuhdest ve diğer bazı şehirlerde gerçekleşti.
Öğrenci grupları ve sivil toplum kuruluşları, gözaltıların arttığını bildiriyor. Tahran Üniversitesi’nde en az dört-beş öğrencinin gözaltına alındığı, Şuş Meydanı çevresinde ise en az 11 gözaltı yaşandığı aktarıldı. Ancak bu rakamlar hâlen İran devleti tarafından resmi olarak doğrulanmadı.
Gözaltı esnasında bir öğrenci hastaneye kaldırıldı
30 Aralık 2025 akşamı Şahid Beheşti Üniversitesi kız yurduna güvenlik birimlerinin düzenlediği baskın sırasında bir öğrenci hastaneye kaldırıldı, bazı öğrenciler gözaltına alındı. Gözaltındakilerin durumu hakkında henüz net bilgi bulunmuyor; insan hakları aktivistleri öğrencilerin haklarına saygı gösterilmesini talep etti.
Bazı muhalif kaynaklar, Fasa’da iki ve Kuhdest’te bir göstericinin öldüğünü belirtti. Bölgesel haber ajansları ve yerel kaynaklar ise bu iddiaları yalanladı veya “araştırma” çağrısı yaptı. Uluslararası bağımsız gözlemciler ve insan hakları örgütleri henüz ölümleri doğrulamadığı için can kayıpları “doğrulanmamış” olarak kabul ediliyor.
Güvenlik birimleri, gaz bombası ve saçma fişek kullanımıyla hedef gözeterek gözaltılar gerçekleştirdi. Göstericiler, ekonomik ve siyasi taleplerini eş zamanlı dile getiriyor: Para biriminin değer kaybı, fiyat artışları, “Jin, Jiyan, Azadi” sloganı ve siyasi değişim talepleri öne çıkıyor.
Sendikal ve öğrenci grupları, gözaltıların sona erdirilmesini ve acil ekonomik taleplerin karşılanmasını istiyor. Başlangıcın pazar alanları, ardından üniversite ve işçi gruplarına yayılması, ekonomik taleplerin hızla siyasi taleplere dönüşebileceğini gösteriyor. Protestoların genişleme potansiyeli, farklı grupların eş zamanlı eylemleriyle artıyor.