Paris - Kuzey Kürdistan’daki Kürt meselesini, gündelik yaşamı ve toplumsal deneyimleri belgelemek amacıyla üç ay boyunca sahada çalışan gazeteciler Alice Moritz ve Nesrine Cherifati, çalışmalarını Paris’e taşıdı. İki kadın gazetecinin kurucusu olduğu bağımsız medya oluşumu Nesali tarafından hazırlanan “Bîranîn” sergisi, Paris’teki Maison de la Conversation’da ziyaretçilerle buluştu.

Sergi, yalnızca sahada hazırlanan haber ve belgesellerin sonuçlarını sunmakla kalmıyor; haber metinlerine ve görüntülere yansımayan tanıklıkları, karşılaşmaları, çekim süreçlerini ve gazeteciliğin perde arkasındaki insani deneyimleri de görünür kılıyor.

Haberlerde görünmeyenler serginin parçası

Sergide fotoğrafların yanı sıra tarih, bölgesel tarih çalışmaları, haritalar, belgesel videolar ve arşiv materyalleri yer alıyor. Projenin amacı, izleyicinin yalnızca bir haber ya da araştırmanın nihai sonucuyla karşılaşmasını değil, sahada çalışma sırasında yaşanan gerçeklikleri ve deneyimleri de görmesini sağlamak.

Organizatörlere göre her belgeselin ve her haberin arkasında yüzlerce saatlik saha çalışması, bölge halkının evlerinde geçirilen geceler, spontane sohbetler ve gündelik yaşamdan kesitler bulunuyor. Klasik haber ve raporlarda çoğu zaman yer bulamayan bu küçük anlar, “Bîranîn”de anlatının önemli bir parçasına dönüşüyor.

Müzik, dans ve kolektif hafıza

Serginin adı da projenin temel yaklaşımına işaret ediyor. Kürtçede “Bîranîn”, hafıza, geçmişi hatırlama ve yaşanmışlıkları koruma anlamlarını taşıyor.

Bu doğrultuda proje, hafızayı yalnızca arşivlerde saklanan belgeler üzerinden ele almıyor; müzik, dans ve insanların kişisel hikayeleriyle kurulan ilişkiye de odaklanıyor.

Açılışta Kürt müziği ve dans performansı

Serginin açılış etkinliğinde Kürt müziği de yer aldı. Geleneksel Kürt müziği icra eden Deza Amed, ezgi ve melodiler aracılığıyla Kürt halkının hafızasını ve hikayelerini yeni kuşaklara aktaran bir performans sundu.

Kürt dansçı, oyuncu ve aktivist Juan-Golan Elibeg de etkinlik kapsamında dans performansı gerçekleştirdi.

Kadın gazetecilerin saha deneyimi

Projenin dikkat çeken yönlerinden biri de çalışmanın merkezinde iki kadın gazetecinin bulunması. Alice Moritz ve Nesrine Cherifati, yalnızca Kürdistan’a ilişkin hikayeleri aktaran gazeteciler olarak değil, aynı zamanda üç ay boyunca bölgede sahada çalışan ve doğrudan tanıklık eden kişiler olarak projede yer alıyor.

İki gazeteci, saha çalışmaları sırasında bölge halkıyla bir araya geldi, onların hikayelerini dinledi ve yaşadıkları deneyimleri kayıt altına aldı. Bu yönüyle “Bîranîn”, klasik medya anlatılarında zaman zaman geri planda kalan sesleri yeniden hikayenin merkezine taşıma çabası olarak öne çıkıyor.

Sergi 30 Eylül’e kadar açık

“Bîranîn” sergisi, 17 Ağustos-30 Eylül 2026 tarihleri arasında Paris’teki Maison de la Conversation’da ziyaret edilebilecek.

Sergi kapsamında 5 Eylül’de Kürt üreticilerin ürünlerinin yer aldığı bir pazar kurulacak. 10 Eylül’de ise belgesel gösterimleri gerçekleştirilecek ve Kürdistan’a ilişkin konuların ele alınacağı bir panel düzenlenecek.