ASMAA MUHAMMED

Qamişlo- Suriye, son yıllarda derin siyasi ve toplumsal dönüşümler yaşarken, uzun süren savaşın toplum üzerinde ağır ve kalıcı etkileri oldu. Bu süreçte Suriyeli kadınlar, dönemin yükünü en fazla taşıyan kesimlerden biri olarak öne çıktı. Yerinden edilme, zorunlu göç, aile ve toplumsal istikrarsızlığın kaybı ile ekonomik ve hizmet alanlarındaki çöküş, kadınların günlük yaşamını doğrudan etkiledi. Kadınların yaşadığı zorluklar yalnızca insani boyutla sınırlı kalmadı, siyasi ve toplumsal katılım imkanlarının gerilemesi de kadınları toplumsal dayanıklılığın merkezine yerleştirdi.

Bu gerçeklik karşısında, kadınlara yönelik çalışmaları birleştirecek, koordine edecek ve yerel, ulusal ile uluslararası düzeyde kadın haklarını savunacak kapsayıcı bir yapıya ihtiyaç doğdu. Bu kapsamda 2017 yılında Suriye Kadın Meclisi, Suriyeli kadınlar için farklı aidiyetlerden kadınları bir araya getiren bir çatı örgüt olarak kuruldu. Amaç, kadınların Suriye’nin geleceğinin adalet, eşitlik ve yurttaşlık temelinde şekillendirilmesine daha güçlü katılımını sağlamaktı.

‘Kadınların sesinin güçlendirilmesi hedeflendi’

Konuyla ilgili ajansımıza değerlendirmelerde bulunan Suriye Kadın Meclisi Cizîr Ofisi yöneticisi Mona Youssef, meclisin kuruluşunun Suriyeli kadınların yıllar süren kriz boyunca yaşadığı ağır koşulların zorunlu bir sonucu olduğunu belirtti. Mona Youssef, bu koşulların kadın aktivistleri ve insan hakları savunucularını, kadın haklarını sistemli ve sürdürülebilir biçimde savunabilecek kapsayıcı bir çatı arayışına yönelttiğini ifade etti.

Meclisin stratejik bir vizyonla hareket ederek Suriyeli kadınların ortak sesini güçlendirmeyi ve sivil toplum ile insan hakları örgütleriyle geniş bir ağ kurmayı hedeflediğini vurgulayan Mona Youssef, bu sayede kadınların kamu politikalarını etkileme ve karar alma süreçlerinde daha güçlü bir aktör haline gelmesinin amaçlandığını söyledi. Ayrıca, kadın meselesine yaklaşımda meclisin bunu demokratik dönüşüm ve devletin yeniden inşasının temel bir parçası olarak gördüğünü aktaran Mona Youssef, kadınların etkin katılımını garanti altına almayan hiçbir siyasi ya da anayasal sürecin adalet ve kalıcı istikrar sağlayamayacağını ifade etti.

Tüm kadınları kapsayan çalışmalar yapıldı

Meclisin çalışmalarında kırsal bölgeler ve uzak yerleşimlere ulaşmaya özel önem verdiklerini belirten Mona Youssef, kadınların güçlendirilmesinin tüm kadınları kapsaması gerektiği anlayışıyla hareket ettiklerini ifade etti. Bu doğrultuda kadın liderliği, proje yönetimi ve kapasite geliştirme alanlarında eğitim programları ve atölyeler düzenlediklerini dile getiren Mona Youssef, ayrıca toplumsal diyalog toplantıları ve güvenli paylaşım alanları oluşturduklarını aktardı.

Coğrafi genişlemeye de değinen Mona Youssef, meclisin çalışmalarını Kuzey ve Doğu Suriye’de başlattığını, ancak zamanla güvenlik ve siyasi zorluklara rağmen Suriye’nin farklı bölgelerinde ofisler, komiteler ve kadın temsilcilikleri aracılığıyla örgütsel bir yapı kurduğunu söyledi. Mona Youssef, yüzlerce kadının katıldığı forumlar ve seminerlerde özellikle geçiş dönemi adaleti ve kurumların yeniden inşası gibi konuların ele alındığını kaydetti.

‘Temel mesele Anayasa’

Anayasanın kadınlar açısından en kritik başlıklardan biri olduğunun altını çizen Mona Youssef, bunun devletin yapısını ve vatandaşların haklarını belirleyen temel çerçeve olduğunu söyledi. Kadınların eşitliği güvence altına alan ve karar alma mekanizmalarında etkin katılımı sağlayan anayasal düzenlemeler talep ettiklerini belirten Mona Youssef, ayrıca özellikle kişisel statü yasaları başta olmak üzere ayrımcı hükümler içeren yasaların gözden geçirilmesi gerektiğini, gerçek adaletin ancak kapsamlı bir yasal reformla mümkün olacağını sözlerine ekledi.

‘Meclis önemli kazanımlar elde etti’

Suriye’de kadın çalışmaları birçok zorlukla karşı karşıya olsa da Mona Youssef, meclisin önemli kazanımlar elde ettiğini belirtti. Bunlar arasında kadınların ortak sesinin birleştirilmesi, farklı bölgelerdeki kadınlar arasında iletişimin güçlendirilmesi ve sınırları aşan geniş bir ağın kurulması yer alıyor. Ayrıca meclisin, kadınlara yönelik sorunları yerel ve uluslararası platformlarda görünür kılmaya katkı sunduğunu aktaran Mona Youssef, kadınlara yönelik ihlallerin insan hakları kurumlarına aktarıldığını ve bu ihlallere ilişkin raporların hazırlandığını kaydetti.

Sözlerinin devamında gelecek dönemin daha yüksek düzeyde örgütlenme, koordinasyon ve ortak çalışma gerektirdiğinin altını çizen Mona Youssef, kadınların Suriye’nin yeniden inşa sürecinin tüm aşamalarında gerçek ve etkin bir şekilde yer alması gerektiğini belirterek, kadınların ülkenin siyasi, sosyal ve ekonomik geleceğinin şekillendirilmesinde göz ardı edilemeyecek temel bir ortak olduğunu vurguladı.