BERÇEM CÛDÎ

Kobanê - Rojava Kürdistanı’nın Kobanê kentinde nar hasat mevsiminin gelmesiyle birlikte, şehrin köyleri o bölge sakinlerinin çalışma, emek, umut ve günlük yaşam alanı haline geldi. Eylül’den Ekim’e kadar süren bu sezon, Kobanê kültürünün önemli mevsimlerinden biri olmasının yanı sıra, birçok aile için geçim yolunda önemli bir fırsattır.

Nar bahçeleri Kobanê’nin doğasını süslüyor

Toprak ve doğadan ürün elde etmek büyük emek gerektirir. Özellikle nar için, meyve dikiminden yerleştirme, hazırlama ve ayırmaya kadar büyük emek, dikkat ve uzun saatler gerekir. Bahçelerde özellikle kadınların nar toplama ve ayırma sırasındaki görüntüsü, elleri ve çalışması, onların emek ve toprakla sonsuz bağını öne çıkarır. Bu nedenle narların kırmızı ve sarı renklerinin yanı sıra kadınların varlığı da bahçeleri süsler ve yaşamın canlılığını gösterir.

Boraz köyünde emek ve verimlilik

Gözleri renklendiren ve yürekleri ferahlatan bu görüntüleri yakından belgelemek için Boraz köyünün nar bahçelerine gittik ve kadınların çalışmasını yakından takip ettik.

Boraz köyünün Fırat nehri kıyısında yer alması nedeniyle toprağının onlarca çeşit meyve dikimine elverişli olduğunu belirtmek gerekir. Bu nedenle köy, tüm mevsimlerde meyve dikimi ve toplanması açısından stratejik bir yerdir.

55 yaşındaki Xezal Kenco’nun 3 yaşında 800 nar ağacı var. Ailesiyle birlikte bir aydır nar topluyor.

‘Kobanê’de meyve dikimi gelişti’

 

Xezal, meyve dikimini tercih ettiklerini belirterek şöyle konuştu:

“Eskiden buğday ve pamuk ekiyorduk, ama şimdi çoğunlukla meyve, zeytin ve fıstık ağaçları dikiyoruz. Biz de 3 yıldır 800 ağacın bulunduğu bir nar bahçesi diktik ve ilerleyen dönemde bir elma bahçesi de dikeceğiz. Çoğunlukla Fransız denen nar çeşitleri var; bunlar kırmızı ve tadı da daha lezzetlidir.”

‘Bu yıl sezonumuz iyi değil’

Geçimini bahçesinden sağlayan Xezal, şöyle devam etti: “Bu yıl bahçemizin ürünleri iyi değil. Başlangıçta yakıt olmadığı için iyi sulayamadık. Sonra alternatif bulana kadar zaman geçmişti. Bu nedenle nar taneleri küçük ve çoğu çatlamış. Zaten bu, olgun narları üçüncü kez topladığımız yıl; ilk toplananlar biraz daha iyiydi ama son grupların durumu ortada.”

‘Nar verimli bir meyvedir’

Xezal Kenco sözlerini şöyle noktaladı: “Nar, dikimden itibaren iyi bir bakım ister. Ne kadar ilgilenirsen o kadar çabuk ürün verir. Ağaçlarım 3 yaşında ve iki sezondur ürünlerini topluyoruz. Öte yandan satışın yanı sıra kendi evimiz için de ayırıyoruz. Narlardan meyve suyu ve pekmez yapıyoruz. Bu nedenle verimli bir meyvedir ve bölge için bu meyve öneme sahiptir.”